Спасувачката мисија која треба да го спречи падот на еден од клучните астрофизички опсерваториуми на НАСА на Земјата и самата се соочува со сериозни технички проблеми. И покрај тоа, во НАСА сè уште постои надеж дека и спасувачката летала и опсерваториумот ќе се извлечат од оваа кризна ситуација.
Станува збор за опсерваториумот Neil Gehrels Swift, лансиран пред речиси 22 години, кој без надворешна интервенција најверојатно уште оваа есен ќе навлезе во атмосферата на Земјата и ќе изгори, пренесува CNN.
Swift важи за вселенски „прв одговорник“ на НАСА за ненадејни космички настани, но засилената Сончева активност го зголеми атмосферскиот отпор и го турка телескопот сè поблиску до Земјата.
Трка против времето и дефекти на спасувачкиот сателит
Според предвидувањата, Swift ќе се сруши штом падне под оптималната височина од околу 300 километри. За да го спречи тоа, НАСА ја ангажираше американската компанија Katalyst Space Technologies, која за само девет месеци изработи и го лансираше роботскиот сателит наречен LINK.
Сателитот LINK беше лансиран на 3 јули годинава. Иако сè изгледаше според планот, околу 25 јули леталцето започна неконтролирано да се врти околу повеќе оски, што доведе до прекин во комуникацијата и откажување на два од трите замавници за стабилизација.
Тековни мерки за спасување:
- Смирување на ротацијата: Инженерите успеаја да ја намалат брзината на вртење од 9 на 1,47 степени во секунда со користење на електрични потисници.
- Заштеда на гориво: За овој сложен маневар беа потрошени помалку од 100 грама гориво за да се зачуваат ресурсите за финалното спојување.
- Следен чекор: Инженерите подготвуваат нов софтверски додаток кој треба целосно да ја врати правилната ориентација на LINK и да му овозможи усогласување на орбитата со опсерваториумот.
Високоризичен маневар за спасување на науката
Според првичниот план, LINK требаше да изврши инспекција на Swift уште кон крајот на јули, но поради дефектите спојувањето е одложено за најмалку еден месец. Откако цврсто ќе го фати Swift, сателитот треба во период од два до три месеци постепено да го врати телескопот во неговата првобитна, сигурна орбита.
Опсерваториумот Swift е именуван по птиците брзарки (енгл. swift) поради својата способност за мошне брзо насочување кон експлозивни космички настани, комети, црна дупка и гама-зраци. Бидејќи во моментот во светот нема нов планиран телескоп со вакви перформанси, НАСА заклучи дека вреди да се преземе ризикот за негово спасување.
Во моментов, Swift ги има исклучено своите научни инструменти за да заштеди енергија, чекајќи го исходот од оваа драматична вселенска операција.