Британскиот премиер Кир Стармер се соочува со денови на одлука и се очекува во понеделник да објави дека се повлекува од функцијата. Овој потег доаѓа по огромниот и координиран притисок од пратениците на Лабуристичката партија, кои бараат тој да му го отстапи местото на Енди Бернам, новиот фаворит за лидерската позиција.
Иако премиерот и неговите сојузници со недели инсистираа дека ќе се борат против каков било лидерски предизвик, политичката реалност драстично се промени по дополнителните избори во Мејкерфилд, каде Бернам обезбеди триумфално враќање во Вестминстер.
„Размислување за политичките реалности“
Во неделата наутро, министерот за бизнис, Питер Кајл, за Скај њуз потврди дека премиерот го поминува викендот во длабока анализа на ситуацијата.
„Она што го знам со сигурност е дека тој се вклучил во разговори со широк спектар на луѓе, вклучувајќи ме и мене… Мислам дека тој одвојува време да размисли за политичките реалности, предизвиците и можностите во кои се наоѓа“, изјави Кајл.
Иако Кајл официјално не ја потврди оставката и изјави дека Стармер размислува за тоа „што значи ставање на земјата на прво место“, тој не ја отфрли можноста дека промената во Број 10 е неизбежна. Од друга страна, Даунинг стрит и понатаму негира дека Стармер планира да си замине, тврдејќи дека неговиот став останува непроменет.
Бернам сигурен во победата, на повидок брза транзиција
Позицијата на Енди Бернам (доскорешниот градоначалник на Голем Манчестер) е драстично засилена по четвртокот, кога победи на изборите со над 50 отсто од гласовите и мнозинство од 9.000 гласови пред десничарската партија Реформа.
- Поддршка во парламентот: Тимот на Бернам првично проценуваше дека има поддршка од околу 200 лабуристички пратеници (речиси половина од парламентарната партија), но тој број во меѓувреме дополнително порасна.
- Брзо крунисување: Бернам е сè посигурен дека ќе ја преземе функцијата без внатрепартиски натпревар, доколку Стармер постави брз распоред за заминување.
- Ултиматум од кабинетот: Лојалните министри во петокот му порачаа на Стармер дека мора да донесе одлука за заминување до крајот на викендот, во спротивно ќе се соочи со принуден отказ и бунт на состанокот на кабинетот во вторник.
За официјална кандидатура за лидер, на секој пратеник му е потребна поддршка од 20% од парламентарната партија (81 пратеник). Поранешниот министер за здравство, Вес Стритинг, кој поднесе оставка минатата недела, најави канидатура, но аналитичарите се скептични дека ќе собере доволно поддршка доколку пратениците одлучат масовно да застанат зад Бернам.
Падот на Стармер и стравот од Најџел Фараж
Евентуалното заминување на Стармер ќе ја стави Велика Британија во неславна позиција да го добие својот седми премиер во последните 10 години. Ова се случува по само две години откако Стармер ги предводеше Лабуристите до историска победа со мнозинство од 174 пратеници.
Сепак, неговиот мандат беше сериозно нарушен од:
- Контроверзните кратења на зимските исплати за гориво на пензионерите.
- Назначувањето на Питер Менделсон за амбасадор во Вашингтон.
- Драстичниот пад на рејтингот на партијата и неговата лична непопуларност.
Најголемиот аларм во Лабуристичката партија го вклучи фактот што партијата Реформа на Велика Британија води во повеќе од 300 последователни национални анкети. Многу пратеници се убедени дека без итна промена на лидерот, следниот британски премиер ќе биде десничарскиот лидер Најџел Фараж.