По катастрофалниот земјотрес во Скопје на 26 јули 1963 година, градот остана во урнатини, но една витална алка никогаш не запре — поштенската врска. Во деновите кога комуникацијата значеше живот и надеж, скопските поштари одиграа херојска улога, работејќи под шатори и пешачејќи со километри низ урнатините.
Првата вест за катастрофата тргна од Поштата?
Иако зградата на Пошта Скопје 2 (која се наоѓала до старата Железничка станица) била целосно срамнета со земја, вработените направиле подвиг. Според архивите на Пошта на Северна Македонија, постојат две верзии за тоа кој прв ја раширил веста во 5:17 часот наутро:
- Прва верзија: Веста ја испратиле припадници на тогашната армија.
- Втора верзија: Вработените во поштата уште во 6:30 часот наутро оспособиле дел од уредите во разурнатата зграда и воспоставиле телефонска врска со Приштина, а преку неа и со Белград. Веќе околу 9 часот, поштарите се качиле на електричен столб пред гимназијата „Јосип Броз Тито“ и оттаму воспоставиле директна линија со Белград.
Живот и работа под четири шатори
По катастрофата, Скопје се пресели во шаторски населби. Поштата брзо се приспособи и организираше четири импровизирани поштенски пунктови под шатори. Првата ваква импровизирана станица за пошта, телеграф и телефон почна со работа веќе на 27 јули 1963 година.
Херојскиот подвиг на доставувачите: Поштарите секојдневно пешачеле во просек по 18 километри. Писмата прво ги носеле на старите адреси, а доколку куќите биле урнати, ги барале граѓаните низ шаторските населби или ги чувале пратките во пунктовите каде што луѓето самите доаѓале да ги подигнат.
Обновата и визијата на Кензо Танге
Во периодот 1964-1965 година, сите разурнати објекти беа привремено заменети со бараки, а низ градот беа поставени 1.544 поштенски ковчежиња (во просек по едно на секои 17 квадратни километри, односно на 1.047 жители).
Една деценија подоцна, според големиот урбанистички план на јапонскиот архитект Кензо Танге, во рамките на Новата железничка станица беше возобновена и изградена модерната зграда на Пошта 2.
Од град на тагата до Град на солидарноста
Земјотресот го сруши Скопје, но ја роди најголемата светска солидарност. Првата помош дојде од самите сограѓани и армијата, но набрзо се вклучи целиот свет. Вкупно 87 нации испратија помош за обнова на Скопје, со што градот засекогаш го доби епитетот „град на солидарноста“ — симбол дека надежта не може да се урне.