Иако американскиот претседател Доналд Трамп за време на кампањата за вториот мандат се претставуваше како заштитник на слободата на изразувањето, ветувајќи ставање крај на „владината цензура“, серија судски пресуди покажаа спротивна практика, пишува Reuters.
Според анализата на Reuters, сојузните судии досега донеле дури 75 пресуди со кои е утврдено дека администрацијата на Трамп ги прекршила правата загарантирани со Првиот амандман на американскиот Устав, вклучувајќи ги слободата на говорот, вероисповедта и печатот. Судовите заклучиле дека власта го ограничувала говорот на политичките противници, санкционирала универзитети и адвокатски канцеларии и употребувала прекумерна сила за време на протести.
„Апсолутното неразбирање на претседателот за фактот дека владата едноставно не смее да бара одмазда за говор што не му се допаѓа, претставува голема закана за слободата на говорот на сите Американци“, истакна сојузниот судија Вилијам Јанг. Тој пресуди дека администрацијата противзаконски приведувала и депортирала странски студенти и професори поради нивните пропалестински ставови.
Белата куќа ги отфрла ваквите пресуди, тврдејќи дека сојузните судии со своите одлуки ја опструираат волјата на американските гласачи.
Серија порази на сојузните судови
Овие 75 пресуди се дел од вкупно 93 случаи во кои сојузните судови ги разгледуваа потенцијалните прекршувања на Првиот амандман. За споредба, за време на мандатот на Џо Бајден беа забележани 27 такви случаи, од кои неговата администрација изгуби 13.
Тужбите против Трамповата администрација главно ги поднесуваа политички противници и медиумски куќи, меѓу кои и New York Times и Associated Press, кои успеаја на суд да ги соборат новововедените ограничувања за известување од Белата куќа и Пентагон. Администрацијата поднесе жалби во речиси две третини од случаите, успевајќи привремено да стопира или преиначи 15 одлуки на пониските судови.
Остри критики од правните експерти
Трамп ја започна својата втора претседателска функција со потпишување уредба со која им се забранува на сојузните агенции да го ограничуваат говорот. Меѓутоа, критичарите посочуваат дека тој брзо го прекрши тоа ветување преку директни мерки насочени кон соборниците и програмите за разновидност и инклузија.
Правниот професор Тимоти Зик оценува дека ниту еден американски претседател уште од времето на Вудроу Вилсон ги нема преземено вака широки и агресивни мерки против слободата на говорот. Судовите веќе заклучија дека претседателот противзаконски ги казнувал и оние адвокатски фирми кои застапувале негови политички ривали.