Прекинот на протокот на нафта низ Ормутскиот теснец создава сериозни ризици за глобалното снабдување, при што најранливи се азиските држави кои зависат речиси целосно од оваа клучна транспортна рута.
Пред ескалацијата на кризата, околу 40 танкери дневно транспортираа приближно 20 милиони барели сурова нафта и нафтени деривати низ теснецот. Сега, бројот на бродови е драстично намален, а Иран дозволува ограничен премин, главно за танкери под индиско и кинеско знаме.
Аналитичарите проценуваат дека моменталниот проток е намален на околу 500.000 барели дневно, што претставува драматичен пад во однос на нормалните нивоа. Сепак, дел од нафтата сè уште стигнува до пазарите преку алтернативни рути и складишта.
Саудиска Арабија се потпира на цевководот Исток-Запад за транспорт до Црвеното Море, додека Обединетите Арапски Емирати пренасочуваат дел од извозот преку пристаништето Фуџаира, иако оваа инфраструктура се соочува со безбедносни ризици.
Проценките покажуваат дека меѓу шест и седум милиони барели дневно производство во регионот на Заливот е моментално суспендирано, додека прекините би можеле да достигнат и до 10 милиони барели дневно. Вкупното производство на ОПЕК е намалено за околу седум милиони барели дневно, што претставува значителен дел од глобалната потрошувачка.
САД, како најголем производител на нафта и гас, се релативно заштитени од директен недостиг, иако се очекува раст на цените на горивата.
Најголем ризик од недостиг имаат Мјанмар, Виетнам и Филипини, кои добиваат над 80 проценти од својата нафта преку оваа рута и располагаат со резерви за околу еден месец.
Сингапур е исто така во критична позиција, со дневен увоз од околу 680.000 барели преку теснецот и резерви доволни за околу 40 дена. Тајланд располага со залихи за околу 50 дена. Тајван и Бангладеш имаат резерви за околу 100 дена, но веќе се чувствуваат последиците – Бангладеш воведе мерки за рационализација на горивото.
Поголемите економии имаат поголема флексибилност. Јужна Кореја може да издржи околу 50 до 70 дена без испораки преку теснецот, додека Индија располага со значителни стратешки резерви. Индонезија може да издржи до 160 дена, а Јапонија, благодарение на своите резерви, дури и до 200 дена.
Експертите предупредуваат дека евентуално продолжено затворање на Ормутскиот теснец би имало сериозни последици за земјите кои се најзависни од оваа витална енергетска артерија, што може да предизвика глобален раст на цените на нафтата и нафтените деривати.
