Берзата неодамна достигна ново рекордно високо ниво, иако само еден месец претходно се наоѓаше во остар пад и меѓу луѓето владееше паника. Во вакви кризни ситуации, инвеститорите често забораваат дека берзата не мора да се однесува логично според нивните очекувања и дека секоја криза е всушност шанса капиталот да се префрли кај паметните инвеститори.
Според анализите, на почетокот од секој пад преовладуваат емоциите, стравот и паниката, што води кон излегување од позициите. Меѓутоа, штом пазарот ќе го допре дното, постепено започнува да се враќа. Историските примери, како кризата со коронавирусот и минатогодишните тарифи, покажуваат дека пазарот вообичаено се враќа во нормала за околу пет до шест месеци.
Инвестирање за време на „екстремен страв“
Експертите нагласуваат дека моментот кога индексот на страв и алчност покажува „екстремен страв“ е најидеалното време за купување акции. При голема паника, природно е луѓето да се исплашат и да продаваат со цел да го заштитат својот капитал, мислејќи дека светот ќе пропадне. Од друга страна, храбрите инвеститори ја користат оваа ситуација за масовно купување. Во некои случаи, инвестирањето на сите заштеди во вакви моменти резултирало со удвојување на средствата за многу краток период.
Технолошките гиганти и вештачката интелигенција
Дел од јавноста понекогаш е скептична околу новите трендови, како на пример инвестирањето во вештачка интелигенција (ВИ), сметајќи дека станува збор за таканаречен „меур“. Сепак, најголемите светски финансиски експерти и гиганти не го делат ова мислење. Компаниите се спремни и имаат одвоено дури 600 милијарди за 2026 година токму за инвестирање во ВИ.
Лекции од Ворен Бафет и локалниот пазар
Берзата функционира како систем каде што за да се купи акција, некој друг мора да ја продаде. Според познатата изрека на Ворен Бафет, во таканаречен „беар маркет“ (пазар во пад), акциите се враќаат кај вистинските лица кои треба да ја поседуваат компанијата, односно кај оние што веруваат во неа и добро ја разбираат.
Како локален пример на домашниот пазар се посочуваат акциите на Комерцијална банка. Некои инвеститори кои во паника ги продале своите позиции, подоцна признале дека погрешиле и повторно ги откупиле акциите, учејќи важна лекција за тоа колку е погубно да се паничи во кризни ситуации.
За да се биде успешен на берзата, потребен е процес кој вклучува долгогодишно следење на пазарот и учење од историјата. Исто како во спортот, на пример во кошарката, кога поединецот е трениран и спремен, тој настапува со многу поголема самодоверба на теренот. Слично на тоа, инвеститорите со стекнато знаење се посигурни во своите одлуки и остваруваат подобри резултати.
