Рускиот претседател Владимир Путин вчера изјави дека ќе ја запре офанзивата во Украина само ако Киев се повлече од териториите што Москва ги смета за свои, заканувајќи се дека во спротивно неговата армија ќе ги земе со сила. Острата порака доаѓа додека руските сили полека, но сигурно напредуваат низ источна Украина во исцрпувачка битка против украинските сили.
„Повлечете се или сами ќе ја освоиме територијата“
„Ако украинските сили ги напуштат териториите што ги држат, тогаш ќе ги запреме борбените операции“, рече Путин за време на посетата на Киргистан. „Ако не, тогаш ќе го постигнеме тоа со воени средства“.
Путин го повтори тврдењето дека руската армија ги опколила украинските сили во Покровск и Мирноград во регионот Донецк. „Красноармејск и Димитров се целосно опколени“, рече тој, користејќи ги руските имиња за тие украински градови.
Тој, исто така, тврди дека Москва напредувала во близина на Вовчанск и Сиверск и се приближила до важниот логистички центар Гуљајпоље. Руската офанзива е „практично невозможно да се запре, па затоа малку може да се направи во врска со тоа“, заклучи Путин. Украина, од друга страна, негираше дека Покровск и Мирноград се опколени, инсистирајќи дека нејзините сили сè уште ја држат првата линија.
Цврста порака од Киев: „Зеленски нема да потпише документ за отстапување територија“
Како одговор на заканите на Путин, од Киев пристигна цврста порака. Андриј Јермак, шефот на украинската претседателска администрација, рече дека Володимир Зеленски нема да потпише никаков документ што вклучува отстапување на украинска територија додека е на функција, објави Украинска правда.
„Додека Зеленски е претседател, никој не треба да смета дека ние ќе се откажеме од територија. Тој нема да потпише предавање на територија. Уставот го забранува тоа. Никој не може да го стори ова, освен ако не сака да оди против украинскиот устав и украинскиот народ“, нагласи Јермак во интервју за „Атлантик“.
Јермак додаде дека Зеленски има намера да повлече црвена линија за најконтроверзното прашање во преговорите – барањето на Русија за суверена украинска територија. „Сè за што реално можеме да зборуваме во овој момент е дефинирање на аут-линијата. И тоа е она што мора да го направиме“, рече тој.
Американски мировен план
Прашањето за окупираната територија е една од најголемите пречки во мировниот процес. Друго клучно прашање се западните безбедносни гаранции за Украина. Во позадина на овие спротивставени ставови, се одвиваат американски дипломатски напори. Оригиналниот план Вашингтон-Москва, изготвен без консултации со европските сојузници, предвидуваше повлекување на Киев од источниот регион Донецк и де факто признавање од страна на САД на регионите Донецк, Крим и Луганск како руски.
По острите критики од Киев и Европа, САД го омекнаа предлогот, но новата верзија сè уште не е објавена јавно. Путин, кој е запознаен со новиот план, рече дека тој би можел да послужи како почеток на преговорите. „Општо земено, се согласуваме дека ова би можело да биде основа за идните договори“, рече тој за најновиот нацрт.
Тој, исто така, објави дека американскиот преговарач Стив Виткоф се очекува во Москва следната недела за да разговара за ревидираниот документ, додека секретарот на американската армија Ден Дрискол треба да го посети Киев. Јермак претходно потврди дека заедничката работа меѓу делегациите на САД и Украина ќе продолжи подоцна оваа недела.
Војна без крај на повидок
И покрај дипломатските напори, ситуацијата на терен останува напната. Русија моментално контролира околу една петтина од украинската територија. Според американскиот Институт за проучување на војната (ISW), руските сили заробиле просечно 467 квадратни километри месечно во 2025 година, што е зголемување во споредба со 2024 година.
Путин, исто така, ја доведе во прашање легитимноста на украинскиот претседател Володимир Зеленски, велејќи дека потпишувањето на каков било договор со него би било правно „скоро невозможно“.
Руската инвазија на Украина, започната во февруари 2022 година, го предизвика најлошиот вооружен конфликт во Европа од Втората светска војна. Војната уби стотици илјади луѓе и принуди милиони да ги напуштат своите домови.
