Европа се соочува со продлабочена енергетска криза, делумно поради војната меѓу Русија и Украина, бидејќи Москва го прекина снабдувањето со природен гас како одговор на економските санкции наметнати од Западот, пренесува БГНЕС.
Европските влади се обидуваат да ги диверзифицираат набавките и да воведат мерки за намалување на побарувачката и заштеда на енергија.
Норвешка
Во средата, норвешкиот премиер Јонас Гаре Штор предупреди дека енергетската криза може да доведе до зголемување на енергетскиот национализам во Европа.
„Во критичната ситуација во која се наоѓаме сега, кога високите цени на струјата и гасот ги погодуваат обичните луѓе, индустријата, работните места и економијата, постои опасност сите да почнеме повеќе да се грижиме за националните услови и како да ги обезбедиме нашите енергетски резерви. “, изјави Стор за норвешката новинска агенција NTB.
Тој рече дека енергетската криза може да доведе до тоа секоја земја да ги даде приоритетите на сопствените потреби, така што соработката е од суштинско значење за да се избегне некои земји да останат зад себе.
„Мислам дека европските лидери знаат дека ако секоја земја почне да прави нешто сама по себе, тогаш сите ќе загубат. Но комуникацискиот предизвик е да се пренесе дека треба заедно да најдеме решенија“, рече тој.
Сепак, Осло привлече критики од Европската унија и соседните земји Шведска, Данска и Финска кога го претстави својот план за „механизам за управување“ кој ќе обезбеди Норвешка да има доволно електрична енергија за време на криза.
Финската мрежна компанија Фингрид ја обвини Норвешка дека се однесува националистички кога земјата ги објави плановите за намалување на извозот на електрична енергија во Европа.
Но, Стор не се согласи, велејќи: „Не сум се соочил со никакви критики за ова“.
„Сите разбираат за што се работи“, бидејќи Норвешка има „целосно уникатен енергетски систем“ со илјадници резервоари за вода, изјави тој за НТВ.
Штор нагласи дека Норвешка ќе продолжи да споделува енергија со соседните земји.
„Ако секоја земја имаше свој затворен систем, ќе требаше да создадеме огромни резерви за да можеме да ги исполниме моментите на недостиг. Сега успеавме да го балансираме тоа на добар начин и мораме да се грижиме за оваа соработка“, тој додадена.
Тој посочи дека цената на гасот сега е иста како и пред војната во Украина, но прогнозите покажуваат дека таа повторно ќе порасне.
„Вреди да се сфати до каде стигна соработката со ЕУ. Лидерите на ЕУ успеаја да ги намалат цените и презедоа голем број заеднички мерки кои го смирија пазарот“, додаде тој.
Холандија
Пекарите во Холандија се соочуваат со закана од затворање поради зголемените трошоци за енергија по војната на Русија во Украина.
Но, додека цените на струјата и природниот гас растат, сопствениците на пекари смислуваат нови начини да ги намалат трошоците додека сè уште работат долги часови секој ден за да ги исполнат барањата на клиентите.
Хасан Атик, пекар во градот Шидам, изјави за Anadolu Agency дека пекарскиот бизнис е сериозно погоден од енергетската криза во земјата.
„Додека порано месечната сметка за енергија беше 1.800 евра, сега е 5.400 евра. Ова е огромна сума за нас“, рече тој.
Атик сподели дека се труди да ја зачува енергијата така што го намалува производството и не ја користи премногу рерната.
„Направивме мала промена во цените, но тоа е навистина голема работа за луѓето, бидејќи дури и 25 или 30 центи може да бидат премногу за нечиј буџет. Куповната моќ на луѓето многу се намали“, вели тој.
Атик очекува итни одлуки од владата и енергетските компании и вели дека во спротивно за три до пет месеци многу пекари ќе се соочат со закана од затворање.
Зеки Солмаз, кој е пекар 30 години во Ротердам, вели дека енергетската криза најмногу ги погодила пекарите.
„Сега плаќам (за сметки за енергија) речиси три пати повеќе од порано“, изјави тој за Anadolu Agency. „Додека плаќав 1.600 евра месечно, по истекот на договорот со енергетската компанија, месечната сметка се зголеми на 5.600 евра.
„Веќе не ги вклучуваме светлата кога не се потребни. Го затвораме горниот дел од рерната“ и работиме со опремата само кога е потребно, рече тој, но додаде дека тоа не е доволно.
„Како семејство се трудиме да се издржуваме со нашите заштеди. Ова трае веќе два месеци, но не знам уште колку ќе можеме да продолжиме“, рече тој.
Инеке Рујс, 25-годишна вработена во пекарница во Шидам, рече дека пекарата ќе се затвори оваа недела поради енергетската криза и недостигот на персонал.
На 20 септември, холандската влада објави дека ограничувањето на цените на енергијата за домаќинствата ќе се применува од 1 јануари 2023 година.
Украина
Единствениот оператор на електроенергетската мрежа на Украина во средата соопшти дека има прекини на електрична енергија во голем број региони додека се подготвува да го стабилизира снабдувањето со енергија, нарушено од неодамнешните руски напади со беспилотни летала и ракети.
Во соопштението на Укренерго, се вели дека во 6 часот по локално време луѓето останале без струја во главниот град Киев, како и во регионите Чернихив, Черкаси, Житомир, Суми, Харков и Полтава.
Ограничувањата на потрошувачката се неопходни за да се намали оптоварувањето на мрежата, да се обезбеди одржливо балансирање на електричната мрежа и да се избегнат повторени дефекти, додаде таа.
Во вторникот, претседателот Володимир Зеленски на состанокот со еврокомесарот за енергетика Кадри Симсон објави дека 40 отсто од енергетската инфраструктура на Украина е сериозно оштетена откако Русија ја започна својата „специјална воена операција“ во февруари.
Неодамнешната ескалација се смета за очигледна одмазда за нападот врз руската црноморска флота и мостот што го поврзува Крим со Русија.
„За жал, поради ракетните и камикази нападите со беспилотни летала на Руската Федерација врз нашиот енергетски систем, ние го прекинавме овој процес“, рече Зеленски, мислејќи на извозот на електрична енергија од Украина во Европа.
На 20 октомври Киев објави дека ќе ја намали потрошувачката на енергија низ целата земја за 20 отсто поради помалото производство од оштетените електроенергетски постројки.