Вчерашното краткотрајно приведување на Фадиљ Пушкољи, поранешен припадник на Ослободителната војска на Косово (ОВК) и актуелен сопственик на косовскиот медиум „Косова пост“, на граничниот премин Блаце, уште еднаш го отвори чувствителното прашање за постапувањето на македонските безбедносни органи по меѓународните потерници распишани од Србија против поранешни борци на ОВК.
Настанот, кој брзо се разврза со негово ослободување по неколкучасовен распит, ја рефлектира сложената безбедносна и дипломатска позиција во која се наоѓа Македонија, балансирајќи меѓу меѓународните правни обврски на Интерпол и одржувањето на стабилни меѓусоседски односи со Приштина.
Информацијата за апсењето прв ја сподели самиот Пушкољи на својот Фејсбук профил веднаш по приведувањето на преминот Блаце (Хан и Елезит) на влезот од Косово во Македонија. Тој јавно побара итна помош од косовските институции за заштита на неговите права, со навод дека е приведен единствено „поради неговото поранешно членство во ОВК“ врз основа на српска потерница.
Македонското Министерство за внатрешни работи (МВР) реагираше рутински, спроведувајќи службен разговор и испрашување на приведеното лице. По неколку часа во полициска станица, Пушкољи беше ослободен. Доцна во ноќта, тој повторно се огласи на социјалните мрежи, упатувајќи јавна благодарност до македонската полиција, а особено до „Албанците во нејзините редови“ за, како што наведе, исклучително коректниот и професионален однос за време на постапката.
Овој инцидент не е изолиран случај, туку е дел од долгогодишна политичко-правна пракса што произлегува од воениот конфликт во 1999 година. Белград редовно поднесува барања до Интерпол за апсење на поранешни припадници на ОВК кои српското обвинителство ги товари за воени злосторства.
Косово, од друга страна, овие потерници ги смета за политички мотивирани и континуирано бара од соседните земји да не постапуваат по нив. За Скопје, секое вакво приведување претставува сериозен дипломатски и внатрешнополитички предизвик. Постапувањето по потерниците е законска обврска, но задржувањето во притвор или евентуалната екстрадиција во Србија редовно предизвикуваат бурни реакции кај албанскиот политички фактор во Македонија и ги затегнуваат односите со Приштина.
Случајот со Пушкољи неодоливо потсетува на претходни слични кризи на македонските граници, како што беше случајот со поранешниот припадник на ОВК, Блерим Рамадани, кој беше уапсен под слични околности и чие последователно бегство од куќен притвор предизвика сериозни политички потреси во земјава.
Токму поради ризикот од дополнителна дестабилизација на меѓуетничките и меѓусоседските односи, македонските власти овојпат применија тактика на „брза проверка“. Наместо долготрајни екстрадициони процедури и притвори кои би резултирале со политички тензии, македонската полиција по брза постапка го заврши службениот разговор, утврдувајќи дека нема законски основи за негово понатамошно задржување.
Експресното ослободување на Пушкољи ја дефузираше потенцијалната криза уште пред таа да добие сериозни дипломатски димензии меѓу Скопје и Приштина. Сепак, настанот е јасен сигнал дека прашањето со српските потерници за поранешните војници на ОВК останува отворена рана во регионалната безбедност, каде Македонија често се наоѓа на линијата на огнот меѓу интересите на Белград и Приштина.