Тензии пред самитот на лидерите на Западен Балкан
На само два дена пред одржувањето на самитот на лидерите на земјите од Западен Балкан и Европската Унија во Тиват, односите меѓу Србија и Црна Гора достигнаа нова точка на вриење. Црногорската полиција на тиватскиот аеродром задржа, а потоа депортираше група од околу 90 српски државјани под сомнеж дека имаат криминално минато и дека биле испратени да организираат пречек за српскиот претседател Александар Вучиќ.
Како одговор на овој потег, српските власти воведоа реципрочни мерки, задржувајќи ги црногорските државјани на граничните премини и на белградскиот аеродром.
Инцидентот на аеродромот
Според извештаите, по слетувањето на редовниот лет од Белград, црногорските безбедносни сили го блокирале аеродромот и извршиле контрола врз сите патници. Кај дел од задржаните лица биле пронајдени транспаренти со политички слогани како „Србија победува“, радио-станици и друга опрема.
- Број на депортирани: Околу 90 лица се вратени во Србија со првиот следен лет.
- Профил на патниците: Црногорските медиуми објавија дека меѓу патниците имало лица со дебели криминални досиеја, припадници на навивачки групи и лица поврзани со политички структури во Србија.
- Реакција од Белград: Властите во Србија ги обвинија црногорските колеги за малтретирање на сопствените граѓани.
Безбедносни предупредувања од БИА
Во пресрет на најавеното доаѓање на Вучиќ на самитот, српската Безбедносно-информативна агенција (БИА) издаде драматично предупредување. Тие го советуваат претседателот да не патува во Црна Гора поради наводни оперативни сознанија за активност на криминални кланови.
БИА посебно го истакна присуството на Радоје Звицер, водачот на познатиот „Кавачки клан“, кој е во бегство и се наоѓа на потерници на Интерпол и Европол. И покрај ваквите предупредувања, Ана Брнабиќ изјави дека Вучиќ најверојатно ќе присуствува на самитот за да ги испочитува меѓународните обврски кон ЕУ партнерите.
Контекст на влошените односи
Односите меѓу двете соседни држави се нарушени веќе подолг период, оптоварени со политички и безбедносни прашања:
- Политички разлики: Признавањето на независноста на Косово од страна на Црна Гора и нејзиното членство во НАТО се главни точки на спори меѓу Белград и Подгорица.
- Обвинувања за мешање: Властите во Подгорица често го обвинуваат Белград за мешање во внатрешните работи и обиди за политичка дестабилизација преку српски структури во земјата.
- Криминални пресметки: Бруталниот судир меѓи „Кавачкиот“ и „Шкаљарскиот“ клан од Котор веќе со години резултира со десетици убиства на териториите на двете држави.