Европската банка за обнова и развој (ЕБОР) и Меѓународната финансиска корпорација (ИФЦ) изразија подготвеност да обезбедат долгорочен заем за проектот за ветерниот парк во Штип, Северна Македонија. Во овој момент, ова би бил убедливо најголемиот ветерен парк во Западен Балкан.
Финансиска инјекција од стотици милиони евра
Следниот чекор за компанијата „Алказар енерџи партнерс“ (Alcazar Energy Partners), која започна со подготовки на теренот минатото лето, е обезбедување на финансискиот пакет.
Во однос на финансирањето, меѓународните институции ги разгледуваат следните опции:
- ЕБОР објави дека ја разгледува можноста за одобрување на долгорочен сениорски заем без право на регрес во корист на „СТП Винд“ (STP Wind). Иако банката не откри други финансиски детали, се очекува и ИФЦ да одвои заем.
- ИФЦ ги процени вкупните трошоци за проектот на 450 милиони евра, наспроти сумата од 500 милиони евра која претходно се споменуваше.
- Оваа финансиска институција, која е дел од Групацијата на Светска банка, соопшти дека проектот предвидува долгорочен пакет за должничко финансирање од 320 милиони евра.
- ИФЦ разгледува обезбедување на А-заем од сопствената сметка во износ до 150 милиони евра.
- Дополнително, се испитува можноста за мобилизирање до 50 милиони евра во сениорски заеми и линија за данок на додадена вредност (ДДВ) од комерцијални банки.
Детали за проектот и капацитетот
Проектот за ветерниот парк се протега низ општините Штип и Радовиш, а во помала мера и во Карбинци. Зафаќа површина од 335 хектари во источниот дел на земјата, од кои 90 отсто се државно земјиште. Најголем дел од локацијата претставува ридски, рурален терен.
Инвестицијата ќе се реализира во неколку фази:
- Финансирањето би било наменето за првата фаза од 132 мегавати (МВ), што претставува третина од капацитетот кој се планира за овој објект. Компанијата „СТП Винд“ претставува друштво со специјална намена за првата фаза, која изнесува 131 МВ од вкупно планираните 396 МВ.
- Првата фаза ќе се состои од 21 турбина.
- Годишното нето производство на првата фаза се проценува на 321 гигават-часови (GWh), наспроти повеќе од 860 GWh за целиот капацитет.
- За останатите две фази (од 136 МВ и 128 МВ), се очекува нивната изградба да започне во рок од една година. Проектните компании за овие фази се наречени „Карб винд“ (Karb Wind) и „Радо винд“ (Rado Wind).
- Целиот проект вклучува инсталација на трафостаница од 35/400 kV, 80 километри подземни кабли од 35 kV и седум километри надземен вод од 400 kV. Потребно е да се изградат или реконструираат и 68 километри патишта.
- Првиот дел би требало да биде пуштен во употреба на почетокот на 2028 година, а целиот ветерен парк да биде целосно оперативен до 2029 година.
Компанијата веќе избрала и наскоро формално ќе го ангажира добавувачот на турбини, а во тек е процес на ангажирање изведувач за останатите градежни работи и компанија за операции и одржување. Фондот на компанијата, кој го поседува проектот, обедини инвеститори од Северна Америка, Европа, Блискиот Исток и Азија, додека советодавниот тим е базиран во Дубаи.
Инаку, „Алказар“ е исто така активна во соседна Србија, како и во Црна Гора и Египет.
Еколошки мерки и поддршка на населението
Со оглед на големината на проектот, планирани се низа заштитни и социјални мерки. Најблиските села до компонентите на проектот се Љуботен, Шашаварлија, Бучим, Балталија и Никоман.
- Најблиските домови ќе бидат оддалечени повеќе од 500 метри од најблиската турбина.
- Проектот вклучува мерки за заштита на лилјаците, компензација за земјиште, посеви и дрвја.
- Предвидена е и поддршка за загуба на приходи и за ранливите домаќинства.
