Во позадината на стравувањата од енергетска криза во претстојната зима поради намалените или целосно запрените руски испораки и растот на цените на глобално ниво, се повеќе луѓе размислуваат како да заштедат енергија. Но, како да го направите ова?
За разлика од готовината, чие намалување брзо го разбираме кога ќе ни се случи, за многумина од нас енергијата е многу поапстрактна „валута“ кога ја користиме во секојдневниот живот, пишува ДПА.
Тешко можеме да ја процениме количината на електрична енергија, што ги користиме, најмногу затоа што не гледаме дека „се спушта“ како сметките во нашите паричници. А сепак, како контролираме колку електрична енергија користиме?
Универзалната мерна единица за мерење на енергија се нарекува киловат час (kWh).
Еден киловат час е количина на енергија потребна за напојување на апарат од 1000 вати за еден час, објаснуваат од компанијата ЕНЕРГО-ПРО на својата веб-страница.
Можете да направите многу ако разберете што значи ова или не можете да направите речиси ништо, додава ДПА.
Што можеме да направиме со 1 киловат час струја?
За да ни помогне да разбереме колку енергија вообичаено трошиме во нашиот дом, Германското здружение за енергетска ефикасност (HEA) пресметува што можеме да направиме со 1 киловат час електрична енергија.
Значи… 1 kWh електрична енергија е доволно за:
– да се направат околу 70 шолји кафе;
– да се готви оброк за 4 лица во електричен шпорет;
– речиси 2 часа чистење со правосмукалка од 600 вати;
– да се исушат околу 11 килограми алишта со помош на еко-програмата на машината за перење што работи во режим помеѓу 40 и 60 степени Целзиусови;
– да се испече колач;
– треба да се подготват околу 130 кришки тост;
– мажот треба да се избричи околу 2000 пати;
– да ја исушите косата 1 час со фен од 1000 вати;
– да се пегла околу половина час со електрична пегла на пареа;
– една светилка со штедлива сијалица од 9 вати треба да свети околу 111 часа;
– гледајте околу 12 часа ТВ на 55-инчен (140 cm) телевизор со рамен екран;
– да играте на конзола за игри „PlayStation“ (PlayStation) околу 5 часа.
Колку струја трошиме?
Дали некогаш сте размислувале колку киловат часови електрична енергија трошите годишно? Во основа, тоа зависи од земјата во која живеете.
Според податоците на американската Управа за енергетски информации (EIA), годишната просечна потрошувачка на електрична енергија по глава на жител во 2019 година се движеше од под 100 kWh во најсиромашните земји во светот, до 4.260 kWh во Унгарија, до 4.750 kWh во Бугарија, 5.005 kWh во Грција, 6.306 kWh во Германија и 6.702 kWh во Франција, до 12.154 kWh во САД и 14.612 kWh во Канада.
Во 2019 година, најголема годишна потрошувачка на електрична енергија по жител имаше Норвешка (23.210 kWh) и Исланд (51.699 киловат часови).
Општо земено, колку е поголемо домаќинството, толку е помала годишната потрошувачка на електрична енергија по лице во него .
Причината – најчесто сите лица во домаќинството заеднички користат голем број апарати, како телевизор, шпорет или фрижидер, прецизира ДПА.
Владите и лидерите на ЕУ ги повикуваат граѓаните да штедат енергија
Лидерите и владите на голем број земји од Европската унија ги повикуваат своите граѓани да штедат енергија поради намалувањето или прекинот на руските испораки и стравувањата од енергетска криза во претстојната зима.
Пред неколку дена, францускиот претседател Емануел Макрон, цитиран од Асошиетед прес, повика на нагло намалување од 10 отсто на потрошувачката на енергија во Франција во следните недели и месеци за да се избегне прекин на струја.
Макрон предупреди дека можеби ќе треба да се разгледа присилната заштеда на енергија доколку доброволните напори не се доволни.
Се подготвува план за режим на моќ, кој доколку биде потребно ќе се спроведе како „последна опција“, рече францускиот претседател.
„Најдобрата енергија е онаа што не ја користиме“, рече Макрон. Тој ги повика француските бизниси и домаќинства да заштедат енергија, вклучително и со намалување на греењето или ладењето на просториите.
Во август во Шпанија беа воведени мерки за заштеда на енергија. Тие предвидуваат осветлувањето на јавните објекти и излозите да се исклучуваат ноќе. Единиците за климатизација во јавните згради, хотелите, рестораните и продавниците добија наредба да не се ладат под 27 степени Целзиусови, објави Ројтерс.
Другите земји од ЕУ, исто така, воведуваат мерки за заштеда на енергија и водат кампањи за подигање на свеста за енергијата и нејзината важност.
Италија најави дека ќе го ограничи греењето во домовите и канцелариите во зима за да го зачува гасот и да ги намали ризиците од недостиг во случај на целосно прекинување на испораките на руски гас. Планот на владата во Рим, објавен во вторникот (6 септември) и цитиран од Ројтерс, предвидува температурата во станбените и јавните згради да биде фиксирана на 19 степени Целзиусови, еден понизок од претходно предвидениот, а во индустриските згради – на 17 степени. Греењето, згора на тоа, ќе се вклучува по еден час помалку секој ден.
Германски министер споделува нешто многу лично во име на енергетската ефикасност
Германија, која е најзависна од руските горива во ЕУ, исто така воведува голем број мерки за заштеда на енергија. Тие предвидуваат во зима јавните објекти да се греат до максимални 19 степени Целзиусови. Овие ограничувања не важат за болниците и домовите за стари лица. Водата во јавните базени ќе се загрева на пониска температура, а општинските администрации на некои градови, како на пример Аугсбург, размислуваат кои семафори да запрат за да заштедат струја.
На оваа позадина, германскиот министер за економија Роберт Хабек се покажа како најоригинален. На крајот на јуни тој направи изненадувачка исповед за германското издание „Шпигел“.
Хабек рече дека од почетокот на војната во Украина „се тушира многу побрзо за да заштеди енергија“.
„Се придржувам до препораките што ги даде моето министерство, значително го ограничив времето на туширање“, рече министерот. Вака Хабек одговори на прашање на новинар на „Шпигел“ за тоа како тој лично штеди енергија во секојдневниот живот.
„Никогаш во животот не сум се туширал пет минути. Навистина брзо се туширам“, вели германскиот министер за економија, кој редовно ги повикува своите сонародници да штедат енергија.
Што е следно?
Исповедта на Роберт Хабек многу добро илустрира што нè очекува ако се соочиме со енергетска криза во претстојната зима, велат аналитичарите.
Секој од нас веројатно треба да се запраша како да ја ограничи личната потрошувачка на енергија, особено затоа што нејзините цени постојано растат. А дали ќе почне да се капе „побрзо“ и повеќе нема да ја напушта климата или телевизорот на 24/7 – тоа е одлука која секој може да ја донесе.