Полната Еленска месечина за јули ќе изгреe вечерва, во среда, 29 јули, нудејќи им на љубителите на астрономијата можност да ја набљудуваат втората полна месечина ова лето на Северната хемисфера и вкупно осмата досега во 2026 година. Таа е едно од највпечатливите небесни појави во летниот период, а ќе се појави точно две недели пред целосното сончево затемнување на 12 август – еден од најголемите астрономски настани годинава.
Како и кај сите полни месечини, најдобро ќе може да се набљудува при нејзиното изгревање, кога ќе се појави над источниот хоризонт во периодот на самрак.
Клучни факти:
Јулската Еленска месечина ќе ја достигне фазата на полна месечина во 17:35 часот по бугарско време (EEST), во среда, 29 јули.
Најдоброто набљудување ќе биде веднаш по зајдисонце, при нејзиното изгревање. Изгревањето на Месечината се очекува околу 21:00 до 21:15 часот, зависно од локацијата.
При самото изгревање Месечината ќе изгледа невообичаено голема и ќе има златно-портокалова нијанса поради влијанието на атмосферата.
Најубавата глетка ќе биде кон југ и југоисток, во првите 30 до 60 минути по изгревањето, кога Месечината ќе биде ниско над хоризонтот. Тогаш се забележува и таканаречената „илузија на Месечината“, поради која таа изгледа поголема.
По 22:00-23:00 часот Месечината ќе се искачи повисоко на небото и ќе стане посветло бела.
Потекло на името Еленска месечина
Називот „Еленска месечина“ е поврзан со роговите на машките елени, кои во јули во Северна Америка се во период на раст и развој. Според астрономските календари, оваа полна месечина е позната и како Салмонова месечина, Малинова месечина, Громовита месечина, Месечина на билките, Медена месечина и Месечина на сеното.
Зошто ќе изгледа портокалова?
Портокаловата боја на Месечината при изгревање е резултат на таканареченото Рејлиево расејување. Кога Месечината е ниско над хоризонтот, нејзината светлина поминува низ поголем слој од Земјината атмосфера.
Кратките бранови должини на светлината, како сината боја, повеќе се расејуваат во атмосферата, додека црвените и портокаловите нијанси полесно стигнуваат до човечкото око, поради што Месечината добива златно-портокалов изглед.
Целосно сончево затемнување на 12 август
Две недели по јулската полна месечина, Месечината ќе премине во фаза на млада месечина и ќе помине директно пред Сонцето, создавајќи целосно сончево затемнување на 12 август.
Патеката на целосната фаза ќе поминува низ источен Гренланд, западен Исланд и северна Шпанија, каде што, доколку временските услови дозволат, ќе може да се види сончевата корона во траење до 2 минути и 18 секунди. Во делови од Западна Европа и Северна Америка ќе биде видливо делумно сончево затемнување, при што ќе биде задолжително користење заштитни очила за набљудување.
Кога е следната полна месечина?
Следната полна месечина по Еленска ќе биде Есетровата месечина, која ќе се појави во четврток, 27 август. Тогаш Месечината ќе навлезе во сенката на Земјата, што ќе предизвика длабоко делумно затемнување на Месечината.