Прекин во синџирите на снабдување
Речиси два месеци откако САД и Израел извршија напади врз Иран, со што беше нарушен сообраќајот низ стратешкиот Ормуски Проток, економските последици почнаа сериозно да се чувствуваат низ Азија. Од празни рафтови во индиските метрополи, до рекорден скок на производните цени во Јужна Кореја, конфликтот го менува секојдневието на милиони луѓе.
Индија остана без омилените пијалаци
Диеталната Кока-Кола (Diet Coke) речиси целосно исчезна од продавниците во Мумбај, Бангалор, Пуне и делови од Делхи. Според извештаите на Times of India, причината е глобалниот недостиг на алуминиумски лименки предизвикан од конфликтот. Овој пијалак, кој во Индија се дистрибуира исклучиво во лименки, стана жртва на блокираните поморски патишта токму во екот на летната сезона.
Инфлација и енергетски шок
Ефектите од војната не запираат со стоките за широка потрошувачка. Економската стабилност во регионот е сериозно нишана:
- Јужна Кореја: Индексот на производните цени во март забележа скок од 1,6% на месечно ниво, што е највисок пораст од 2022 година. Цените на енергенсите и нафтените деривати пораснаа за неверојатни 31,9% во рок од само еден месец.
- Индиски берзи: Акциите на големите енергетски компании и авиопревозници забележаа пад од над 3% кога цената на нафтата од типот „Брент“ надмина 100 долари за барел.
Забрзана транзиција кон електрични возила
Енергетската криза поттикна структурни промени на автомобилскиот пазар во Југоисточна Азија. На меѓународниот саем во Бангкок, кинескиот производител BYD за првпат ја престигна јапонската Toyota по бројот на нарачки. Поради високите цени на горивата, потрошувачите масовно се свртуваат кон електричните возила, а кинеските компании веќе доминираат со осум од првите десет позиции на пазарот.
Мрачни прогнози на експертите
Иако постојат дипломатски обиди за примирје, експертите предупредуваат дека ефектите од блокадата кај Ормуз нема брзо да исчезнат. Енергетскиот аналитичар Едвард Морс истакнува дека нафтата веќе два месеци не стигнува до своите примарни дестинации, што значи дека пазарните нарушувања ќе продолжат дури и ако протокот веднаш се нормализира.
Вашингтон му постави ултиматум на Иран од 3 до 5 дена за деескалација, во спротивно нападите ќе бидат обновени, што дополнително ја зголемува неизвесноста на глобалните пазари.
