Американскиот претседател Доналд Трамп ќе се сретне со својот руски колега Владимир Путин на 15 август во Алјаска за да преговара за крај на војната во Украина, објавија агенциите, повикувајќи се на самиот Трамп и Кремљ.
Републиканскиот милијардер беше првиот што ја објави веста на социјалните мрежи откако изјави дека завојуваните страни се блиску до договор за прекин на огнот што би можел да ја заврши три и полгодишната војна, но би можел да бара од Киев да отстапи значителна територија, забележува Ројтерс.
Зборувајќи со новинарите во Белата куќа вчера, Трамп посочи дека договорот веројатно ќе вклучува размена на територии.
„Ќе има размена на територии за доброто на двете земји“, рече тој.
Кремљ потоа ја потврди средбата во Алјаска преку порака од советникот за надворешна политика на рускиот претседател Јуриј Ушаков.
„САД штотуку објавија дека е постигнат договор во петок, 15 август, за организирање состанок меѓу лидерите на двете земји“, рече Ушаков, додавајќи дека Русија и САД се „блиски соседи“, поради што, според неговите зборови, нема ништо поприродно од тоа руската делегација да прелета преку Беринговиот теснец и да учествува на важниот и долгоочекуван состанок таму.
Тој истакна дека „во Алјаска и Арктикот се преклопуваат економските интереси на двете земји и се разгледуваат перспективите за спроведување на големи и заемно корисни проекти“.
„Но, без сомнение, самите претседатели ќе ги фокусираат своите дискусии на можностите за постигнување долгорочно мирно решавање на украинската криза“, рече Ушаков.
Официјалниот претставник на Кремљ посочи дека Русија и САД ќе ги посветат следните неколку дена на подготовка за состанокот во Алјаска и додаде дека Трамп е поканет да ја посети Русија.
Во своето традиционално вечерно видео обраќање, Зеленски рече дека прекинот на огнот е можен ако се изврши соодветен притисок врз Москва. Тој рече дека имал повеќе од десетина телефонски разговори со лидерите на различни земји, а неговиот тим е во постојан контакт со Соединетите Американски Држави.
Путин тврди дека има четири украински региони – Луганск, Донецк, Запорожје и Херсон – и црноморскиот полуостров Крим, кој го анектираше во 2014 година. Неговите сили не ја контролираат целосно територијата на четирите региони.
„Блумберг“ претходно објави дека американските и руските претставници работат на договор што би ја зацврстил окупацијата на Москва врз териториите освоени по нејзината воена инвазија.
Претставник на Белата куќа го опиша извештајот на новинската агенција како шпекулација. Кремљ сè уште не го коментираше објавувањето.
Агенциите сè уште не ги потврдија информациите на „Блумберг“.
Украина претходно сигнализираше подготвеност да покаже флексибилност во ставањето крај на војната, која опустоши голем број нејзини градови и одзеде животи на голем број цивили и војници.
Но, прифаќањето на загубата на околу една петтина од територијата на неговата земја ќе биде болен политички предизвик за Зеленски и неговата влада, забележува Ројтерс.
Тајсон Бејкер, поранешен заменик-специјален претставник на американскиот Стејт департмент за економско закрепнување на Украина, рече дека мировниот предлог, како што е опишан во пораката на Блумберг, веднаш ќе биде отфрлен од страна на Украинците.
„Најдоброто нешто што Украинците можат да го направат е цврсто да стојат на своите приговори и услови за постигнување договор преку преговори, а воедно да покажат благодарност за американската поддршка“, рече Бејкер, кој сега е виш соработник во Атлантскиот совет.
Според „Блумберг“, нацрт-договорот предвидува Русија да ја прекине својата офанзива во Херсонската и Запорошката област и линијата на фронтот да биде замрзната по сегашните контури.
ТРАМП И ПУТИН
Последниот пат кога Алјаска беше домаќин на дипломатски состанок со висок ризик беше во март 2021 година, кога високи претставници од администрацијата на поранешниот демократски претседател Џо Бајден се сретнаа со своите кинески колеги во Анкориџ.
Потоа, разговорите меѓу највисокиот дипломат на Бајден, Ентони Блинкен, и неговиот кинески колега, Јанг Џиечи, брзо ескалираа во спектакуларен јавен судир што се одвиваше пред камерите, при што двете страни разменија остри прекори за своите политики, што ги одразува високите тензии во билатералните односи.
Откако се врати на власт во јануари, Трамп се обидува да ги поправи односите со Русија и да ја заврши војната, а јавните коментари се движат од восхит до остри критики кон Путин.
Во растечката фрустрација од одбивањето на рускиот претседател да ја запре летната воена офанзива на Русија, републиканскиот претседател се закани дека ќе воведе нови санкции и царини врз Москва и земјите што купуваат нејзин извоз, освен ако рускиот лидер не се согласи да го прекине конфликтот, најкрвавиот во Европа по Втората светска војна. Ултиматумот до Путин да го стори тоа истече вчера.
Моментално е нејасно дали новите казнени мерки ќе стапат на сила, ќе бидат одложени или ќе бидат укинати.
Во среда, администрацијата во Вашингтон презеде чекор со казнување на потрошувачите на руска нафта со нови царини од 25 проценти, силно погодувајќи ја Индија. Тоа беше и првата финансиска мерка насочена кон Русија за време на вториот мандат на Трамп.
Исто така во среда, специјалниот претставник на американскиот претседател Доналд Трамп, Стив Виткоф, одржа тричасовни разговори во Москва со Путин, кои двете страни ги оценија како конструктивни.
Полскиот премиер Доналд Туск, близок сојузник на Украина, претходно вчера изјави дека можеби сме блиску до прекин на огнот. Тој ги даде овие забелешки по разговорите со Зеленски.
„Постојат некои сигнали и имам чувство дека можеби замрзнувањето на конфликтот – не сакам да кажам крај, но замрзнувањето на конфликтот – е поблиску отколку подалеку“, изјави Туск на прес-конференција. „Постојат надежи за тоа“.
Туск додаде дека Зеленски останува „прилично умерено оптимист, но сепак оптимист“. Според полскиот лидер, Киев силно сака Полска и другите европски земји да учествуваат во планирањето на прекинот на огнот и евентуалниот мировен договор.