Изборниот ден во Србија започна со исклучително висока излезност, но и со бројни неправилности на избирачките места. Според набљудувачката мисија на ЦРТА, фотографирање гласачки ливчиња е забележано на 25 отсто од набљудуваните избирачки места во земјата, додека во Белград оваа појава е регистрирана на повеќе од половина од избирачките места.
Во најновото соопштение на ЦРТА се наведува дека утринскиот дел од изборниот ден бил обележан со голем интерес на граѓаните за гласање, но и со серија неправилности забележани од набљудувачите.
До 10 часот гласале 19,8 отсто од запишаните избирачи, што е двојно повеќе во споредба со парламентарните избори во 2023 година, кога излезноста во истиот период изнесувала 9,8 отсто.
Фотографирање гласачки ливчиња и сомнежи за притисоци
Според ЦРТА, најчесто регистрираната неправилност е фотографирањето гласачки ливчиња, што претставува ризик за тајноста на гласањето и може да укажува на притисоци врз избирачите.
Оваа појава е забележана на 25 отсто од избирачките места опфатени со набљудувањето во Србија, додека во Белград е регистрирана на повеќе од половина од набљудуваните избирачки места.
На девет отсто од избирачките места е забележана комбинација од повеќе неправилности кои, според организацијата, можат да укажуваат на обиди за незаконска контрола врз гласањето.
Меѓу нив се неовластено присуство на трети лица на избирачките места, фотографирање гласачки ливчиња и мешање на набљудувачи од одредени набљудувачки мисии во работата на избирачките одбори.
Дополнително, на 12 отсто од избирачките места е регистрирана недоследна употреба на спрејот за обележување на гласачите, кој се користи како заштитен механизам против повеќекратно гласање.
Во Ветерник пријавен сомнеж за купување гласови и „бугарски воз“
ЦРТА соопшти дека во Ветерник, во близина на Нови Сад, поднела пријава до полицијата поради сомнежи за купување гласови и примена на изборната измама позната како „бугарски воз“.
Станува збор за метод на изборна манипулација при кој се користат однапред пополнети гласачки ливчиња, а од гласачите се бара да ги внесат во гласачката кутија и да изнесат празни ливчиња, кои потоа се користат за продолжување на шемата.
Засега станува збор за сомнежи пријавени до полицијата, а не за правосилно утврдена изборна измама.
Нови податоци за излезноста во 13 часот
Набљудувачката мисија на ЦРТА најави дека следните проценки за излезноста на гласачите ќе ги објави во 13 часот.
Следната прес-конференција е закажана за 16:30 часот, а ќе може да се следи во живо преку каналите на организацијата на YouTube, Facebook и Instagram.
На предвремените парламентарни избори во Србија денеска се избираат 250 пратеници во Народното собрание. Избирачките места се отворени до 20 часот, по што ќе започне пребројувањето на гласовите.