„Откако Талибанците ги затворија универзитетите за жени, мојата единствена надеж беше да добијам стипендија за да ми помогне да студирам во странство“, вели Наткаи, 20-годишна авганистанска студентка.
Нејзиното име е сменето заради нејзина безбедност. Талибанците жестоко се справуваат со жените кои им се спротивставуваат.
Наткаи вели дека продолжила да студира и се надевала дека ќе ги продолжи студиите во странство, бидејќи имало мали шанси да посетува универзитет во нејзината родна земја. Емиратскиот милијардер бизнисмен шеик Калаф Ахмад Ал Хабтур и додели стипендија за студирање на Универзитетот во Дубаи во Обединетите Арапски Емирати (ОАЕ).
Стипендии за авганистански жени беа објавени во декември 2022 година, откако Талибанците им забранија на жените да посетуваат универзитет.
Би-Би-Си дознава дека вкупно 100 Авганистанки ги добиле овие стипендии. Некои авганистански студентки кои живеат во странство веќе отпатуваа во Дубаи.
Во средата, 23 јули, Наткаи се прости од семејството и се упати кон аеродромот. Но, нејзините надежи набрзо беа уништени.
„Кога талибанските службеници ги видоа нашите билети и студентските визи, рекоа дека на девојките не им е дозволено да го напуштаат Авганистан со студентски визи“, ми вели таа со тага во нејзиниот глас.
Наткаи е една од најмалку 60-те девојки на кои на аеродромот им било кажано дека не можат да заминат. На фотографиите што ги виде Би-Би-Си, може да се забележат девојки со црни марами над главите како стојат покрај багажот во состојба на шок и очај.
Талибанците им забранија на жените да патуваат сами и им дозволуваат да одат во странство само со своите сопрузи или машки придружник со кој се поврзани, како брат, вујко или татко, познат како махрам – машка придружба.
Но, ниту тоа не им помогна.
„Во авионот имало три девојки кои носеле махрам, но службениците од Министерството за доблести и забрана на пороци им наредиле да излезат од авионот“, вели Наткаи.
Еден млад човек кого ќе го наречеме Шамс Ахмад (не неговото вистинско име) ја придружуваше својата сестра до аеродромот и опиша што им се случило.
„По затворањето на универзитетот, стипендијата и даде нова надеж на сестра ми да продолжи со студиите. Таа си замина од дома со надеж и се врати во солзи. „Сите права и се одземени“, вели и додава дека некои девојки дури и позајмувале пари за да платат виза за машки придружник, но сепак биле стопирани.
„Некои од овие девојки се беспомошни и сиромашни“. Немаат ни 400 Авганистанци (пет евра) колку што бара Министерството за надворешни работи за заверка на документи“.
Универзитетот во Дубаи и Ал Хабтур потврдија дека девојчињата биле запрени на аеродромот. На социјалната мрежа X, Ал Хатбур објави видео порака на англиски јазик во која ги критикува талибанските власти, велејќи дека мажите и жените се еднакви во исламот.
Во видеото се наоѓа и изјава на една од авганистанските девојки запрена на аеродромот.
„Во моментов сме на аеродромот, но за жал владата не ни дозволи да одиме во Дубаи“, вели таа. Дури и тие што имаат махрам не ги пуштаат. Не знам што да правам. Ве молиме помогнете ни“.
Последниот потег на талибанците, кои се вратија на власт пред две години по повлекувањето на Американците и западните сојузници, ги налути активистите за човекови права и дипломатите.
И покрај опасностите, Авганистанките организираа протести, но не успеаја да ја променат политиката на владејачките талибанци.
„Ова е алармантен чекор кој оди подалеку од претходната суровост на талибанците во негирањето на правото на образование на девојките и жените“, рече Хедер Бар од Хјуман рајтс воч.
Портпаролот на Министерството за доблести и забрана на пороци, Мухамед Садик Акиф Мухаџир, за Би-Би-Си изјави дека не биле запознаени со овој случај. Високиот портпарол на талибанците, Забихула Муџахид, исто така, одби да коментира, велејќи дека е на патување и нема информации.
Наткаи сега е очајна. Завршила средно училиште и се подготвувала за приемен испит на универзитетот токму во моментот кога Талибанците ја презеле функцијата на 15 август 2021 година. Наткаи мислеше дека нашла начин да ги следи сопствените соништа.
Таа вели дека нема што да им каже на талибанците бидејќи „тие не прифаќаат и не ги почитуваат жените“. Таа го повикува светот да не ги напушта авганистанските девојчиња и нивното право на образование.
„Ја пропуштив оваа можност во земја каде што е кривично дело да се биде девојче. Многу сум тажен и не знам што да правам или што ќе се случи со мене понатаму“.
извор: BBC.co.uk
