Божиќ е особено празничен и важен во малото германско гратче Лауша во германската покраина Тирингија, каде традицијата на дување стакло се пренесува од колено на колено од почетокот на 19 век.
Таму веќе во 1597 година постоела мала фабрика за стакло во која се произведувале чаши и стаклени чинии, но веќе во 1755 година почнале да произведуваат шупливи стаклени монистра кои се користеле како накит или играчки.
По воведувањето на мевот, во 1820 година дувачите на стакло можеле да „надуват“ поголеми стаклени предмети, а малку подоцна, во 1847 година, неколку мајстори од тоа германско место почнале да произведуваат стаклени украси (Glasschmuck) во вид на овошје и јаткасти плодови.
До денес, ова место успева да го задржи квалитетот и вековната традиција и важи за едно од првите кои почнале да прават украси за новогодишни елки на големо.
Но, малкумина знаат дека украсите за елката наводно биле направени од потреба, токму во Лауша.
Наводно, на почетокот на деветнаесеттиот век, невработен стаклар од Лауша, во недостиг на пари да купи јаболка, ореви и други слатки кои потоа ги закачувале на гранките, „издувал“ стаклени меури во чашата за да ја украси елката.
„Божиќната топка е измислена токму овде, на нашето место“, гордо вели Герхард Грајнер-Баер кој ја истражува историјата на традицијата, личноста заслужна за изработката на уметноста за дување стакло од Лауш во март 2021 година.
УНЕСКО овие украси ги призна како нематеријално културно наследство. За дувачите на стакло во Лауш, 1880 година беше пресвртна точка.
Имено, американската малопродажна компанија Woolworth склучила договор со германска фабрика за изработка на божиќни украси, нарачувајќи оттаму огромна количина на кревки стаклени предмети.
И денес во Лауша украси за новогодишни елки произведуваат помали семејни бизниси, иако тие се натпреваруваат со евтини кинески украси од масовно производство.
Грајнер-Баер вели дека денес во Лауш има уште околу 15 до 20 семејни бизниси кои произведуваат уникатни божиќни украси. Тој додава дека тоа веќе не се класични топки, туку носталгични украси и необични предмети. Тој бара инспирација во книги за деца или на веб-страници, но сепак ги користи старите керамички калапи на дедо му што стојат на полица во неговата работилница заедно со други рачно изработени матрици.
