Американскиот претседател Доналд Трамп се согласи на двонеделно примирје со Иран, со што е одложен рокот за масовен воен напад што требаше да започне вечерва. Деталите за договорот Трамп ги објави на својата социјална мрежа „Truth Social“, само неколку часа пред истекот на ултиматумот за кој претходно предупреди дека може да доведе до „уништување на цела една цивилизација“.
Клучни услови за примирјето
Одлуката за сопирање на воените дејствија доаѓа по интензивни дипломатски напори во кои како клучни посредници се појавија лидерите на Пакистан. Главните точки на договорот вклучуваат:
- Отворање на Хормушкиот теснец: Трамп нагласи дека примирјето е условено со „целосно, непосредно и безбедно“ отворање на овој стратешки премин за меѓународен сообраќај.
- Временска рамка: Бомбардирањата и планираните напади се одложуваат за период од две недели.
- Пакистанско посредување: Договорот е постигнат по разговорите со пакистанскиот премиер Шехбаз Шариф и фелдмаршалот Асим Мунир, кои побараа деескалација за да се даде шанса на дипломатијата.
Драматична ситуација на Блискиот Исток
Пред објавата на примирјето, тензиите во регионот достигнаа критична точка. Неколку земји презедоа вонредни мерки за безбедност:
- Обединети Арапски Емирати и Катар: Системите за противвоздушна одбрана активно пресретнуваа проектили и беспилотни летала над нивните територии.
- Кувајт: Владата издаде препорака до граѓаните да останат во своите домови и да не излегуваат без итна потреба.
- Евакуација на странци: Германија и Холандија ги повикаа своите државјани кои престојуваат во ОАЕ да ја напуштат земјата доколку нивниот престој не е неопходен.
Хуманитарна и политичка позадина
Додека траеше неизвесноста, од Иран пристигнуваа информации за масовна мобилизација, каде според официјални извори, околу 14 милиони граѓани се пријавиле како доброволци за воена служба. Истовремено, во Ирак беше ослободена киднапираната американска новинарка Шели Китлсон, што беше протолкувано како гест за намалување на тензиите.
Меѓународни реакции
Францускиот министер за надворешни работи, Жан-Ноел Баро, претходно упати апел до САД да не ги остваруваат заканите за уништување на Иран, нагласувајќи дека таквата ескалација би била опасна за целиот свет. Од друга страна, републиканскиот сенатор Мич Меконел изрази цврста поддршка за притисокот на Трамп врз Техеран, нарекувајќи го иранскиот режим долгогодишна закана за американските и израелските интереси.
Трамп на својот профил ја заврши објавата со пораката: „Ова ќе биде двострано ПРИМИРЈЕ!“, оставајќи простор во следните 14 дена да се најде подолготрајно дипломатско решение за конфликтот кој веќе повеќе од еден месец го потресува Блискиот Исток.