ЕВРОПА се соочува со нов бран екстремна топлина што веќе ги руши температурните рекорди, предизвикувајќи пожари и одземајќи животи, а во наредните денови се очекуваат илјадници предвремени смртни случаи, пишува Политико.
Во јужна Европа, температурите достигнаа 46 °C, нов јунски рекорд за Шпанија (регионот Хуелва), додека Италија, Грција, Португалија и западниот Балкан исто така бележат екстремна топлина, придружена со пожари и цивилни жртви.
Се очекуваат повеќе од 4.500 дополнителни смртни случаи во овие три дена, а Хрватска е меѓу најранливите земји.
Светската здравствена организација (СЗО) вчера издаде драматично предупредување, повикувајќи на итна акција за да се спречат „десетици илјади непотребни и во голема мера спречливи смртни случаи“.
„Веќе не е прашање дали ќе бидеме погодени од топлотен бран, туку колку ќе имаме оваа година и колку долго ќе траат“, рече Марисол Иглесијас Гонзалез, технички советник за климатски промени и здравје во СЗО во Бон.
Статистичарот Пјер Масло од престижната Лондонска школа за хигиена и тропска медицина изјави за Политико дека сегашниот топлотен бран – помеѓу 30 јуни и 3 јули – може да предизвика повеќе од 4.500 дополнителни смртни случаи. Земјите што веројатно ќе имаат највисоки стапки на прекумерна смртност се Италија, Хрватска, Словенија и Луксембург, рече тој.
„Најлошите денови веројатно ќе бидат вторник и среда“, додаде тој.
175.000 луѓе умираат од топлотни бранови во европскиот регион на СЗО секоја година
СЗО проценува дека топлотните бранови одземаат повеќе од 175.000 животи годишно во европскиот регион, кој се протега од Исланд до Русија.
Големото истражување, коавтор на Масло, објавено во јануари и опфаќа 854 европски градови, предупредува дека смртните случаи поврзани со топлината нагло ќе се зголемат доколку земјите не почнат сериозно да инвестираат во адаптацијата кон климатските промени.
СЗО повтори дека топлотните бранови се директна последица од климатските промени предизвикани од согорувањето на фосилни горива – и дека тие ќе станат почести, поопасни и поинтензивни, со зголемување на бројот на болести и смртни случаи.
Шпанија на работ: 804 градови во највисока тревога
Речиси две третини од градовите во Шпанија се соочуваат со здравствени предупредувања, а 804 се на највисоко ниво на тревога, според националната метеоролошка агенција Аемет.
Интензивна топлина се очекува низ целата земја до 3 јули.
Предупредувања за топлина се издадени и во Франција, Италија, Португалија и Грција.
Во Грција, властите предупредуваат и за загадување на воздухот предизвикано од пожари што беснеат во крајбрежните области во близина на Атина. Во Турција, повеќе од 50.000 луѓе се евакуирани, главно поради пожари во близина на Измир.
Албанија регистрираше 26 пожари помеѓу недела и понеделник, додека српските метеоролози објавија дека минатиот четврток бил најжешкиот ден откако започнале евиденциите, кои датираат од 19 век.
СЗО: Хидратација, сенка, вентилација – и систематска подготовка
СЗО им советува на граѓаните да останат хидрирани, да избегнуваат излегување во најжешкиот дел од денот и да ги ладат своите домови – особено ранливите групи како што се постарите лица, децата, бремените жени, луѓето што работат на отворено и луѓето со хронични заболувања.
Иглесијас Гонзалез, исто така, предупредува дека некои лекови, како што се антидепресивите и лековите за крвен притисок, можат дополнително да ја комплицираат терморегулацијата. СЗО нагласува дека не е доволно само да се реагира кога топлотниот бран веќе пристигнал, туку е клучно да се биде подготвен однапред.
Повеќето земји немаат план: СЗО објавува нови упатства
Во анкетата од 2022 година, само 21 од 57 земји во Европскиот регион на СЗО пријавиле дека имаат национален акционен план за заштита на здравјето за време на топлотни бранови. Од 21, 14 се членки на ЕУ.
Додека повеќето земји имаат системи за рано предупредување и јавни кампањи, Иглесијас Гонзалез предупредува дека многумина заостануваат во подготовката на здравствените системи и намалувањето на изложеноста на топлина преку подобро урбанистичко планирање.
Таа објави дека СЗО ќе издаде нови упатства за владите следната година, вклучувајќи препораки за „стратегии за ладење центрирани кон луѓето“ на градско и регионално ниво.