Поранешниот премиер Александар Стуб стана нов претседател на Финска, откако ја победи поранешната министерка за надворешни работи Пека Хавист во неизвесната трка меѓу двајца искусни политичари во вториот круг од изборите што се одржа во неделата во оваа земја.
Резултатите потврдуваат дека изборната трка била неизвесна. Имено, како што пренесува финскиот јавен сервис Yle, Стуб освоил 51,6 отсто од гласовите, додека Хавист 48,4 отсто.
Инаку, првиот круг од изборите се одржа на 28 јануари, а потоа Стуб беше позициониран како прв, додека Хависто беше втор. Причината за одржување на вториот круг од претседателските избори е тоа што ниту еден од кандидатите не надмина 50 отсто од гласовите.
Првичните податоци покажаа излезност од 70,7 отсто, што е помалку од првиот круг, во кој беше 75 отсто.
Хависто го призна поразот откако проекцијата на финскиот јавен радиодифузер YLE предвиде победа за Стуб по девет часа по локално време. Тој се ракуваше со Стуб и му честиташе во градското собрание на Хелсинки, каде кандидатите и медиумите ги следеа резултатите додека пристигнаа.
Стуб сега го заменува исклучително популарниот претседател Саули Нинисто, кој немаше право на реизбор и чиј шестгодишен мандат истекува во март. Откако прогласи победа, тој изјави дека ќе му биде чест да ја извршува функцијата претседател, пренесува Гардијан.
„Оваа задача е поголема од човекот“, рече тој.
За Финска, меѓународната безбедност и надворешната политика се во фокусот
Претседателските избори во Финска беа први откако земјата влезе во НАТО.
Финска со години не сакаше да се приклучи на алијансата во обид да ги смири тензиите меѓу Русија и НАТО, но Финците се предомислија по рускиот напад врз Украина во февруари 2022 година и оваа нордиска земја влезе во НАТО во април минатата година.
Ова е особено важно, бидејќи Фиска дели 1.340 километри долга граница со Русија, па нејзиното членство во алијансата се дефинира како еден од најзначајните моменти во поновата историја на НАТО, пишуваше тогаш Би-Би-Си.
За разлика од повеќето европски земји, претседателот на Финска има извршна моќ во формулирањето на надворешната и безбедносната политика заедно со владата, особено кога станува збор за земји надвор од Европската унија, како што се САД, Русија и Кина.
Шефот на државата командува и со армијата – што е особено важно во сегашната безбедносна средина во Европа и променетата геополитичка ситуација во Финска.
Меѓународната безбедност и одбрана беа високи приоритети за финските гласачи поради обвинувањата дека Москва охрабрува „хибридна операција“ на заедничката граница на Русија со Финска, што доведе Финска привремено да ја затвори целата граница.
Стуб ја опиша надворешната политика и безбедноста како егзистенцијални прашања за оваа земја. Тој за „Гардијан“ го истакна ова за време на неговата кампања: „За Финска надворешната политика е и безбедносна и егзистенцијална“.
Новоизбраниот претседател на Финска денеска изјави дека неговата земја треба да остане мирна и да се фокусира на членството во НАТО и покрај неодамнешните коментари на поранешниот американски претседател Доналд Трамп за воената алијанса.
„Изборните кампањи во САД се многу различни од изборите во Финска, а употребената реторика е многу посилна… Мислам дека во оваа фаза е најдобро да останеме смирени и да се фокусираме на градењето на нашето членство во НАТО“, рече Стуб. конференција, објави Ројтерс.
Претседател на „селфи“ – кој е Александар Стуб?
Стуб од конзервативната Национална коалициона партија веќе беше наведен како фаворит на изборите, бидејќи во првиот круг на 28 јануари заврши на првото место со 27,2 отсто од гласовите.
Роден во Хелсинки, тој беше пратеник во Европскиот парламент, пратеник во финскиот парламент и премиер во периодот од 2014 до 2015 година, како и министер, пишува Гардијан.
Надвор од политиката, тој работеше како потпретседател на Европската инвестициска банка и како професор на Универзитетот на ЕУ во Фиренца. Со сопругата, која по професија е адвокат, има две возрасни деца.
Тој е проевропски лидер кој е за рамноправност во бракот и признат интернационалист, пишува Euronews. Течно зборува фински, шведски, англиски, француски и германски јазик. Заинтересиран спортист, тој отиде на универзитет во Америка на стипендија за голф.
Стуб изјави дека сака да биде претседател кој може да ја обедини земјата. Една неодамнешна финска студија покажа дека 40 отсто од поддржувачите на Стуб не би гласале за неговиот ривал Хависта бидејќи тој е геј маж, додека друга анкета покажа дека 30 отсто од финските гласачи рекле дека ја земаат предвид сексуалноста на кандидатот кога гласаат. Тоа е многу обединување што треба да се направи, а на обединување инсистираше и самиот нов претседател.
Еуроњуз пишува дека Ступ никогаш не бил срамежлив во користењето на социјалните мрежи и е познат по тоа што сака селфи, особено со познати личности.
„За мене социјалните медиуми отсекогаш биле спонтан канал за комуникација. Јас управувам со мојот профил. Ги разбирам ризиците“, напиша тогаш Стуб на социјалната мрежа Х (поранешен Твитер).
Тој исто така рече дека користењето на социјалните медиуми за комуникација, и покрај ризиците, е подобро отколку воопшто да не комуницирате со луѓето.
Исто така, шега меѓу новинарите од Хелсинки е дека најопасното место во Финска е она помеѓу Алекс Стуб и телевизиската камера.