ФОТО Македонка се породи на пат кон Сиднеј: Филмска приказна за првото и единствено бебе родено во авион на ЈАТ!

Животот на некои луѓе е како филмови, а приказната за Јатко Тодев е една од нив. За време на летот Б-707 од Југославија до Австралија, на 13 февруари 1978 година, Марија Тодев од Македонија се породи во авион на ЈАТ.

Тоа беше еден од првите вакви случаи во историјата на воздушниот сообраќај.

Марија Тодев имаше само 18 години. Во осмиот месец од бременоста, се качи на авион што леташе од Белград до далечниот Сиднеј. Таму го очекуваше својот сопруг Стојан, кој пристигна во Австралија неколку месеци претходно во потрага по подобар живот. Два часа пред слетувањето, таа почна да се породува, објавува Citymagazin.

Стјуардесата Славица Урсиќ и благајникот Радоје Ракочевиќ – Роки – ја одвоија од другите патници и ѝ помогнаа да роди здраво машко дете.

Папочната врвца на новороденото момче беше пресечена со ножици дезинфицирани со виски. Така, авионот што полета со 106 патници пристигна во Сиднеј со еден патник повеќе. Веќе следниот ден, веста за „бебето во авионот“ се појави во сите југословенски и светски весници.

Јатко Тодев е првото бебе родено во авион на Јат, и како резултат на тоа, тој доби како подарок право бесплатно да лета со нивните авиони до крајот на животот.

Тој е единствената личност во светот чие место на раѓање е регистрирано во авионот IU-AGI.

Поранешниот стјуард, инженер за летови на ЈАТ и пилот Радоје Ракочевиќ поминал многу часови во воздух, среќавајќи патници од сите видови и со секакво потекло. И ова раѓање останало трајно врежано во неговата меморија. Ја породил Марија Тодева со екипажот на Боинг 707 на надморска височина од 8.000 метри, и сè изгледало како добро режиран филм, напиша Политика.

Радоје сè уште се сеќава на секој детаљ од тој лет. Топла и влажна вечер се спуштала над Сингапур. Се вршеле последните проверки пред полетувањето за Сиднеј. Првите патници се качувале. Повеќето биле тивки, бидејќи биле уморни од летот меѓу Белград и Сингапур кој траел повеќе од девет часа. Меѓу нив била и Марија Тодева, која била во поодмината бременост. Летот до Сиднеј траел седум часа и 15 минути. Сите биле опуштени и сите биле под будното око на кабинскиот персонал. Во еден момент, еден од нив забележува дека нешто не е во ред со Марија.

„Имам прободувачки болки во стомакот кои стануваат се посилни и почести. О, сè ќе биде во ред…“, ја увери Марија загрижената стјуардеса. Сепак, тоа беа породилни болки и сите разбраа дека жената ќе се породи во авионот. Радоје веднаш го информираше капетанот Маљковиќ, кој веднаш почна да го спушта авионот на 8.000 метри, надморска височина што е најудобна за човечкото тело.

„Вистина е дека, како кабински персонал, бевме обучени да дејствуваме во разни кризни ситуации, вклучително и породување, но никој од нас немаше никакво искуство, ниту пак слушнавме некој во други компании да породи патник во авион“, вели Ракочевиќ. Кога Марија почна да чувствува контракции, авионот беше над пустината во централна Австралија, а сè уште имаше околу три часа лет до Сиднеј. Времето истекуваше, па Радоје ја презеде командата за да го започне породувањето, бидејќи во такви ситуации само едно лице може да биде врховен командант. Првите три реда седишта беа брзо испразнети, патниците беа замолени да се преместат во друг дел од авионот, па беше поставена еден вид импровизирана маса. На почетокот, Марија одби да се соблече пред Радоје и стјуардесите, но кога виде дека нема каде да оди, брзо попушти. Мораше да се најде средство за дезинфекција и други средства. Некој се сети на виски. Барем тоа беше доволно. Го истуриле пијалокот во голем сад и фрлиле ножици за нокти и парче конец, еден вид чипка што се користи за врзување на папочната врвца на новороденчето. Во друг сад имаше топла вода.

„Ставив гумени ракавици, Славица, Гордана и Ана ѝ помогнаа на жената при породувањето, охрабрувајќи ја во исто време, и по неколку минути малото момче беше во моите раце. Го зграпчив за нозете, го плеснав задникот два или три пати, и кога заплака, знаевме дека породувањето било успешно и дека сме победиле“, рече тој. Следеше нова драма – папочната врвца мораше да се пресече.

„Славиче, ти ќе го направиш тоа“, заповеда Радоје, кого многумина го нарекуваат и Роки. „Не можам“, трепереше стјуардесата, веројатно плашејќи се дека ќе направи погрешен потег и ќе го загрози животот на бебето. Стјуардесата измери три прста од стомакот на бебето и извика: „Исечи тука.“

Од шишето со виски беше изваден конец, завиткан во газа и врзан околу папочната врвца. Потоа бебето беше завиткано во газа и ставено во носач што е обезбеден во авионот. Веднаш заспа. „Јатко се роди“, рече еден од членовите на кабинскиот персонал.

Пилотот ја информираше контролата на летање на аеродромот во Сиднеј за сè што се случуваше во авионот, па брза помош чекаше на пистата за да ги пренесе мајката и бебето во болница во близина на аеродромот. „Докторот таму, на лице место, ги прегледа мајката и новороденчето и ги пофали сите што го извршија породувањето, бидејќи беше направено професионално. Нè праша каде ја научивме таа вештина, а ние одговоривме речиси едногласно: „Со д-р Кушиќ во ЈАТ“, не го криеше Радоје своето задоволство.

Само тие знаат како посегнале по „инструментите“. Пронајдоа ножици за нокти во личните работи на една од стјуардесите, исто така, наидоа на парче конец некаде, веќе знаеја дека ракавиците се во авионот. Најмалиот проблем беше вискито, некој само требаше да го запомни. За среќа, во еден миг, некому му текна и на тоа. Кога авионот слета на пистата на аеродромот во Сиднеј, на сите им олесна. Радоје не им дозволи на работниците што го дезинфицираа авионот да одат подалеку од кабината, плашејќи се дека тоа може да му наштети на бебето.