Банана закачена на бел ѕид со сребрена селотејп лента би можела да достигне цена од повеќе од 1 милион долари на аукција оваа недела во њујоршкиот Сотби.
Станува збор за уметничкото дело „Комедијан“ на италијанскиот уметник Маурицио Кателано, кое дебитираше во 2019 година на изложбата Art Basel Miami Beach, каде стана многу дискутирана сензација.
Додека некои се прашуваа дали се работи за шега или коментар за состојбата на светот на уметноста, друг уметник извадил банана од ѕидот и ја изел, по што била донесена резервна банана.
Имаше толку многу посетители кои сакаа да се фотографираат со делото „Комедијан“ што беше повлечено од изложбата, но три изданија од него беа продадени за 120.000 до 150.000 долари, велат од галеријата Перотин.
Иако се работи за банана која чини помалку од еден долар во супермаркет, вредноста на ова концептуално уметничко дело сега се проценува на меѓу 1 милион и 1,5 милиони долари во куќата на Сотби во Њујорк, каде што ќе се одржи аукцијата на 20 ноември.
Директорот за современа уметност на Сотби, Дејвид Галперин, делото го нарекува длабоко и провокативно.
„Она што Кателан навистина го прави е да врти огледало на светот на современата уметност и да поставува прашања, да провоцира размислување за тоа како им придаваме вредност на уметничките дела, што го дефинираме како уметничко дело“, рече Галперин.
„Размислете за контекстот“
Понудувачите на аукцијата нема да го купат овошјето што беше изложено во Мајами – тие банани одамна ги нема, а Сотби вели дека идејата отсекогаш била овошјето редовно да се ротира, заедно со лентата.
„Она што го купувате кога го купувате „Комедијан“ од Кателано не е банана како таква, туку потврда за автентичност што му дава дозвола и овластување на сопственикот да ја репродуцира оваа банана и лента на неговиот ѕид како оригинално уметничко дело на Маурицио Кателано. “, рече Галперин.
Насловот на делото сугерира дека самиот Кателан веројатно немал намера да се сфати сериозно, но доцентот на Универзитетот за уметност на Универзитетот Колумбија, Клои Купер Џонс, вели дека вреди да се разгледа контекстот.
„Кателан премиерно го претстави делото на саем за уметност, кој го посетија добростојни колекционери на уметнички дела, што значеше дека „Комедијантот“ сигурно ќе добие големо внимание на социјалните мрежи. Ова може да значи дека уметноста претставува еден вид смелост на колекционерите да инвестираат во нешто апсурдно“, вели Купер Џонс.
Таа изјави дека делото на Кателан „често е на пресекот на некој вид хумор и длабоко плашливото“.
„Тој често бара начини да не испровоцира, не само заради провокација, туку да побара од нас да погледнеме во некои од најтемните делови од историјата и нас самите“, рече Купер Џонс.
Таа додаде дека има и темна страна на бананата, овошје чија историја е испреплетена со империјализмот, трудовата експлоатација и корпоративната моќ.
„Би било тешко да се замисли подобар, поедноставен симбол на глобалната трговија и сета нејзина експлоатација од бананата. Ако „Комедијантот“ треба да ги натера луѓето да размислуваат за нивното морално соучесништво во производството на предмети што ги земаат здраво за готово, тогаш тоа е барем покорисна алатка или барем дополнителен вид на место каде што треба да се оди“, изјави таа.