Денеска, на први септември, започнува новата учебна 2025/2026 година, а во училишните клупи седнуваат вкупно околу 245.000 ученици. Според најавите од Министерството за образование и наука (МОН), од нив 177.800 се основци, а 67.200 средношколци. Иако училиштата се подготвени да ги пречекаат ѓаците со неколку значајни новитети, официјалните бројки го потврдуваат негативниот демографски тренд – бројот на ученици во државата продолжува да се намалува.
Споредбата со претходните години јасно ја покажува оваа тенденција. Во учебната 2024/2025 година, според податоците на Државниот завод за статистика, имало 180.627 основци. Годинава, тој број е помал за приближно 2.800 ученици. Во средното образование, бројката бележи минимално зголемување од педесетина ученици споредено со ланските 67.143, но сепак е пониска од учебната 2023/2024 година кога имало 67.278 средношколци.
Гледано на подолг рок, состојбата е уште поалармантна. Податоците покажуваат дека во последната деценија, од учебната 2014/2015 година, македонското образование загубило речиси 28.000 ученици, што е еквивалент на исчезнување на десетици училишта. Овој тренд е директна последица на намалениот наталитет и зголеменото иселување на семејства од државата.
Новини во новата учебна година
И покрај помалиот број ученици, Министерството за образование и наука најави неколку клучни подобрувања со кои стартува новата учебна година:
- Обезбедени учебници за сите: Од МОН информираат дека втора година по ред наставата започнува со учебници за сите ученици. Целосно нови учебници се обезбедени за седмо одделение и за прва година во гимназиите. Како особена новина се истакнува дека, за првпат по седум години, учениците ќе добијат и учебници по странски јазици – англиски, германски и француски.
- Воведување на вештачка интелигенција: Учениците ќе почнат да се запознаваат со придобивките од вештачката интелигенција и ќе учат како етички да ја користат за образовни цели.
- Нов електронски дневник: За наставниците е подготвен нов, унапреден електронски дневник со подобри перформанси.
- Поголема инклузивност: Зголемен е бројот на образовни асистенти во основните училишта, а за првпат се ангажираат и 130 асистенти во средното образование за поддршка на учениците со посебни образовни потреби.
- Инвестиции во инфраструктурата: Според министерката за образование и наука, Весна Јаневска, во период од една година отпочнат е инвестициски циклус од 67 милиони евра за подобрување на условите во училиштата, при што дел од проектите се веќе завршени.
Додека државата се соочува со сериозниот предизвик на „празни клупи“, фокусот на образовните власти е насочен кон модернизација на наставата и подобрување на квалитетот на образованието за генерациите кои остануваат. Наставата за повеќето ученици ќе трае до 10 јуни, додека за матурантите ќе заврши на 15 мај.