Цените на електричната енергија и природниот гас за домаќинствата значително се разликуваа низ Европа во 2025 година, при што некои домаќинства плаќаа сметки што се неколку пати повисоки од другите, покажуваат новите податоци од Евростат.
Руската инвазија на Украина продолжува да има силно влијание врз европските енергетски пазари, додека разликите во националните политики, изворите на енергија и тарифните системи дополнително го продлабочуваат јазот помеѓу најевтините и најскапите земји.
Електричната енергија најевтина во Турција, најскапа во Германија
Во првата половина од 2025 година, цените на електричната енергија за домаќинствата се движеа од 6,2 евра на 100 kWh во Турција до 38,4 евра во Германија, покажуваат податоците на Евростат. Просекот за 38 европски земји, вклучувајќи ги членки на ЕУ, земјите кандидати и земјите од ЕФТА, беше 28,7 евра, објавува euronews.
Западна Европа ги забележа највисоките номинални цени, по што следуваат Белгија (35,7 евра) и Данска (34,9 евра). Цените, исто така, надминаа 30 евра во Италија, Ирска и Чешка. Спротивно на тоа, повеќето источноевропски земји и земји кандидати имаа значително пониски цени. Електричната енергија чинеше помалку од 10 евра за 100 kWh во Турција, Грузија, Косово, Босна и Херцеговина и Црна Гора.
Меѓу членките на ЕУ, Унгарија (10,4 евра) имаше најниски цени на електричната енергија, додека Шпанија (26,1 евра) и Франција (26,6 евра) останаа под просекот на ЕУ.
Куповната моќ ги намалува разликите во цените
Кога цените се прилагодуваат на стандардите за куповна моќ (PPS) – мерка што ги зема предвид локалните приходи и трошоците за живот – разликите меѓу земјите стануваат помали.
Еврото не вреди исто низ цела Европа: 1.000 евра можат да покријат еден месец кирија во Германија, но два или три во Бугарија. Значи, додека приходите во евра може да изгледаат пониски, прилагодувањето на реалната куповна моќ ги намалува разликите.
Во однос на цените на електричната енергија и гасот, опсегот се движи од 12,8 PPS во Исланд до 39,2 PPS во Чешка, по што следува Полска (35 PPS). Италија и Германија се исто така во првите пет, обете со повеќе од 34 PPS.
На дното на листата се Малта (13,7 PPS), Турција (14 PPS) и Унгарија (15 PPS). Нордиските земји, особено Норвешка (16 PPS) и Финска (18,7 PPS), имаат пониски прилагодени цени на електричната енергија, а Шведска е исто така под просекот на ЕУ од 28,6 PPS.
Цените на електричната енергија останаа релативно стабилни во многу земји, со промени од помалку од 10% помеѓу првата половина на 2024 и 2025 година. Сепак, некои земји доживеаја значителни промени кога се гледаат во национални валути. Молдавија и Турција се издвојуваат со зголемување од повеќе од 50%. Во рамките на ЕУ, Луксембург и Ирска забележаа поголемо зголемување на цените, кое надминува 25%. Од друга страна, Словенија, Финска и Кипар забележаа најголемо намалување, секое над 9% во апсолутна смисла.
Цени на гасот: Шведска најскапа, Грузија најевтина
Цените на природниот гас за домаќинствата значително варираа низ Европа во првата половина од 2025 година. Шведска имаше највисока цена – 21,30 евра за 100 kWh, по што следуваа Холандија (16,2 евра) и Данска (13,1 евра). Просекот во ЕУ беше 11,4 евра.
Спротивно на тоа, Унгарија (3,07 евра), Хрватска (4,61 евра) и Романија (5,59 евра) имаа најниски цени во ЕУ.
Гледајќи ги сите земји за кои се достапни податоци, Грузија имаше најевтин природен гас
— само 1,7 евра, по што следува Турција (2,1 евра).
Меѓу најголемите економии на ЕУ, Франција (13 евра) беше најскапа, пред Италија (12,4 евра) и Германија (12,2 евра). Шпанија (8,6 евра) остана најевтина меѓу четирите земји.