Додека пензионерите ги добиваат своите покачувања, Државниот завод за ревизија (ДЗР) испрати сериозно предупредување: пензискиот систем станува неодржлив. Последниот извештај открива дека јазот меѓу приходите од придонеси и расходите за пензии станува сè подлабок, оставајќи ги јавните финансии под голем притисок.
„Дупка“ од 690 милиони евра
Иако пензиите се исплаќаат редовно, реалноста зад бројките е загрижувачка. Првиот пензиски столб (солидарниот фонд) континуирано работи со загуба. За да се покрие оваа „дупка“, државата секоја година префрла огромни суми од централниот Буџет – средства кои во моментов надминуваат 690 милиони евра.
Зошто системот е во криза?
- Линеарни покачувања: Зголемувањето на пензиите во 2024 и 2025 година не е придружено со соодветен раст на платите, што создава вештачки притисок врз фондот.
- Демографски колапс: Населението забрзано старее, а младите и работоспособни луѓе масовно се иселуваат.
- Ниски придонеси: Бројот на осигуреници кои уплаќаат во системот опаѓа во однос на бројот на оние кои користат пензија.
Проекција за 2057: Критична точка
Ревизорите предупредуваат дека доколку не се спроведат итни структурни реформи, до 2057 година трансферите од Буџетот за пензии би можеле да достигнат дури 7,4% од Бруто домашниот производ (БДП). Тоа би значело сериозно исцрпување на парите на сите граѓани за сметка на одржување на пензискиот мир.
Што нè чека во следните 30 години?
Проекциите се немилосрдни. Се очекува во следните три децении:
- Учеството на лица над 65 години во вкупното население да скокне на над 34%.
- Работоспособното население да се намали за речиси половина милион луѓе.
Заклучок на ревизијата: Навремената исплата на пензиите во моментов е само „купување време“. Без длабоки реформи кои ќе го земат предвид иселувањето и нискиот наталитет, државната каса ќе се соочи со неодржливо оптоварување кое ќе го почувствуваат и сегашните и идните генерации.
