Британски и француски борбени авиони за првпат учествуваа во заедничка воена вежба со француските нуклеарни воздушни сили, симулирајќи нуклеарен напад над Медитеранот. Вежбата претставува нов чекор во продлабочувањето на воената соработка меѓу двете европски нуклеарни сили, во време на зголемени безбедносни ризици и неизвесност околу трансатлантските односи.
Како што соопшти француското Министерство за вооружени сили, во вежбата, наречена „Руми“, француските борбени авиони „Рафал“ биле придружувани од британски ловци „Тајфун“ на Кралските воздухопловни сили (RAF). Француските авиони полетале од воздухопловната база Сен Дизје, на североистокот на Франција, по што им се приклучиле британските летала.
Ова е прво учество на британски авиони во француска нуклеарна воена вежба од ваков вид, со што двете земји испраќаат порака за поблиска координација во областа на европската одбрана.
Посилна нуклеарна соработка меѓу Лондон и Париз
Вежбата е дел од пошироките напори на Франција и Велика Британија за зајакнување на соработката во областа на нуклеарното одвраќање. Во јули 2025 година, двете земји се договорија да ја продлабочат координацијата на своите нуклеарни капацитети, во услови на растечки закани за Европа и неизвесност околу иднината на безбедносното партнерство со САД под претседателството на Доналд Трамп.
„Независните нуклеарни сили не ја исклучуваат координацијата“, изјави француската министерка за вооружени сили, Катрин Вотран.
Таа потврди дека соработката со Велика Британија продолжува да се продлабочува, посочувајќи го заедничкото учество на британските „Тајфун“ и француските „Рафал“ во нуклеарната вежба.
И британскиот министер за одбрана, Вес Стритинг, порача дека двете земји остануваат посветени на европската безбедност.
„Во свет што станува сè поопасен, нашите противници не смеат да имаат никакви сомнежи: Велика Британија и Франција стојат заедно во својата посветеност на европската безбедност и на одвраќањето што со генерации го зачувува мирот“, изјави Стритинг.
Макрон најави проширување на францускиот нуклеарен арсенал
Францускиот претседател Емануел Макрон во март најави дека Париз ќе го прошири својот нуклеарен арсенал и покрена иницијатива за поголемо вклучување на европските партнери во француската стратегија за нуклеарно одвраќање.
Иницијативата предвидува заеднички воени вежби, како и можност за краткорочно распоредување француски воздушни сили со нуклеарни способности на територијата на партнерските земји.
Франција годишно троши околу 5,6 милијарди евра за одржување на својот нуклеарен арсенал, кој, според податоците наведени од Ројтерс, опфаќа околу 290 нуклеарни боеви глави лансирани од подморници и авиони.
Велика Британија располага со околу 225 нуклеарни боеви глави. И покрај тоа што двете земји се нуклеарни сили, нивните арсенали се значително помали од оние на Русија и САД, кои располагаат со илјадници нуклеарни боеви глави.
Порака за одвраќање во време на зголемени тензии
Заедничката вежба ја нагласува намерата на Лондон и Париз да ја зајакнат европската одбранбена координација и да ја зголемат веродостојноста на нуклеарното одвраќање.
Иако станува збор за симулација, а не за вистински нуклеарен напад, учеството на британските авиони во француска нуклеарна вежба има значајна воена и политичка димензија.
Во услови на војната во Украина, растечките тензии со Русија и прашањата за идната улога на САД во европската безбедност, Париз и Лондон настојуваат да покажат дека нивната соработка останува цврста, а одбранбената координација — сè поблиска.