Стресот и психосоцијалниот притисок на работа не се само прашање на продуктивност, туку прашање на живот и смрт. Милан Петковски од МЗЗПР во емисијата „Ноќно студио“ на 4ТВ обелодени детали за новото законско решение за заштита од вознемирување и насилство на работното место, кое има за цел да стави крај на комплицираните процедури за пријавување.
Крај за „олимпијадата“ за пријавување мобинг
Досегашниот систем за пријавување вознемирување Петковски го опишува како „квалификациска олимпијада“, каде од работникот се барало континуирано да документира малтретирање цели шест месеци за да може воопшто да покрене постапка.
- Брзи канали за комуникација: Новиот закон предвидува отворање на директни канали преку кои информациите за евентуално насилство или притисок веднаш ќе стигнуваат до работодавачот.
- Одговорност на работодавачот: Целта е работодавачот навремено да дознае што се случува внатре во тимот, бидејќи тој е законски одговорен за безбедни и здрави работни услови.
Врската меѓу работата и високата смртност во Македонија
Петковски изнесе загрижувачка анализа на податоците од Државниот завод за статистика за 2023 година, според кои во земјата починале околу 20.000 луѓе.
- Кардиоваскуларни болести (40%): Огромен дел од овие состојби, вклучително и неоплазмите (карциноми) и пулмонарните заболувања, според експертот, го имаат својот корен во долгогодишниот стрес на работното место.
- Синдром на „прегорување“ (Burnout): Психосоцијалниот притисок со текот на годините го слабее организмот, правејќи го подложен на тешки заболувања кои се развиваат во период од десеттина години.
Насилството не е само од „шефот кон работникот“
Истражувањето спроведено со Синдикатот на здравствени работници покажало дека дури 60% од вработените во здравството во текот на една година доживеале вознемирување или закани.
- Повеќенасочен притисок: Психосоцијалните штети не доаѓаат секогаш од претпоставените. Тие често се резултат на односи меѓу колегите, но и на притисок од трети страни – како што се пациентите во здравството или револтираните граѓани пред административните шалтери.
- Трага во системот: Новата регулатива треба да обезбеди писмена трага за секој психосоцијален притисок, со што ќе се олесни докажувањето и превенирањето на професионалните заболувања предизвикани од стрес.
Петковски заклучува дека е време да сфатиме дека нашето друштвено живеење и работните односи директно се рефлектираат врз здравствениот билтен на нацијата. „Се е поврзано во еден голем круг“, вели тој, порачувајќи дека здравата работна средина е основен предуслов за долговечност.
