По патувањето милијарди километри низ Сончевиот систем, капсулата Озирис-Рекс со своите скапоцени примероци од астероидот Бену конечно слета на Земјата и се допре во пустината Јута во неделата.
Капсулата во форма на капка, ослободена од роботското вселенско летало Озирис-Рекс, слета во предвидената зона за слетување западно од Солт Лејк Сити на огромниот полигон за тестирање и обука на американската армија во Јута, пренесува Ројтерс. Целиот настан беше следен во директен пренос на НАСА и со тоа заврши шестгодишната заедничка мисија меѓу американската вселенска агенција и Универзитетот во Аризона.
Ова е огромен момент за НАСА, пишува Би-Би-Си.
За тимот што треба да ги собере примероците – најголемите досега земени од површината на астероидот – е трка со времето за да се обезбеди леталото поради потенцијална контаминација од земјата, што значи дека прашината, почвата и микробите не се мешаат со Бену. честички.
Зошто е важно?
Првата причина, според Би-Би-Си, е „голема“.
Бену е на врвот на листата на НАСА за најопасните вселенски карпи, а знаењето од што е направен астероидот би можело да ни помогне да сфатиме како да го запреме – доколку некогаш се појави потреба.
Астероидот Бену е класифициран како „објект блиску до Земјата“ (НЕО) бидејќи поминува релативно блиску до нашата планета на секои шест години, иако шансите за удар се сметаат за мали. Се очекува Бену опасно да се приближи до Земјата во 2182 година – веројатно доволно блиску до удар. Податоците собрани од Озирис-Рекс ќе помогнат во секој обид да се одврати астероидот.
Бену исто така може да ни каже повеќе за нашето потекло бидејќи овој астероид е остаток од формирањето на раниот Сончев систем, пред околу 4,5 милијарди години. Научниците се надеваат дека материјалот ќе даде некои индиции за тоа како започнал животот на Земјата.
Што ќе се случи со примерокот?
Тоа е како совршено сочувана временска капсула, наведува Би-Би-Си.
Кога вселенското летало го зело примерокот – за пет секунди – научниците мислат дека собрало околу 250 грама нечистотија и прашина.
Тие сега ќе го проучуваат секое поединечно зрно, наведува Би-Би-Си.
Меѓутоа, пред тоа морале да ја однесат капсулата во таканаречена чиста просторија, изолирана од надворешна контаминација, а потоа ќе започне макотрпниот процес на нејзино отворање. Според Би-Би-Си, ќе бидат потребни неколку недели за конечно да се открие што има внатре.
Но, научниците веќе велат дека чекањето ќе вреди.
Третиот и најголем примерок на астероид
Примерокот што го носи капсулата е само трет, но најголемиот примерок од астероид е вратен на Земјата, по две слични мисии на јапонската вселенска агенција кои завршија во 2010 и 2020 година.
Вселенското летало Genesis исфрли честички од сончевиот ветер во 2004 година, но примероците беа компромитирани кога падобранот откажа и капсулата се урна на Земјата. Вселенското летало Stardust успешно испорача прашина од комета во 2006 година.
НАСА планира да врати примероци од Марс се на чекање откако независен одбор за преглед ги критикуваше трошоците и сложеноста. Марс роверот „Perseverens“ ги помина последните две години собирајќи примероци од јадрото за евентуален транспорт до Земјата.
Астероид оддалечен 81 милион километри од Земјата
Бену – мал астероид богат со јаглерод откриен во 1999 година – моментално орбитира околу Сонцето, на 81 милион километри од Земјата, со дијаметар од околу половина километар.
Се верува дека станува збор за скршен фрагмент од многу поголем астероид.
За време на двегодишно истражување, „Озирис-Рекс“ откри дека Бену е густ куп урнатини полн со камења и кратери. Површината беше толку лабава што вакуумската рака на леталото потона околу 0,5 метри во астероидот, вшмукувајќи повеќе материјал од очекуваното и заглавувајќи го капакот.