Американскиот претседател Доналд Трамп потпиша извршна наредба со која САД се обврзуваат да ја гарантираат безбедноста на Катар, што претставува значајна нова обврска кон клучен арапски сојузник кој не е член на НАТО, пишува CNN.
„САД ќе го сметаат секој вооружен напад врз територијата, суверенитетот или критичната инфраструктура на Државата Катар за закана за мирот и безбедноста на САД“, се вели во наредбата потпишана во понеделник.
Дипломатски тензии
Оваа одлука доаѓа во време кога израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху, за време на посетата на Белата куќа, му се извини по телефон на катарскиот премиер за израелскиот напад врз Доха минатиот месец. Трамп потоа, во заеднички настап со Нетанјаху, го претстави својот план од 20 точки за мир во Газа. Интересно е што во новата верзија на планот, за разлика од претходната презентирана на арапските лидери, не е експлицитно наведено дека Израел нема да го нападне Катар.
На што точно Трамп ја обврза Америка?
Наредбата на Трамп прецизира дека САД ќе „преземат сите законски и соодветни мерки“ за да го одбранат Катар.
„Во случај на таков напад, САД ќе преземат сите законски и соодветни мерки – вклучувајќи дипломатски, економски и, доколку е потребно, воени – за да ги одбранат интересите на САД и Државата Катар и да го вратат мирот и стабилноста“, се вели во документот.
Долгогодишна желба на Катар
Регулативата претставува големо достигнување за Катар, кој, како и другите богати земји од Заливот, долго време бара посилни безбедносни гаранции од САД. Во 2022 година, администрацијата на Бајден го прогласи Катар за главен сојузник кој не е член на НАТО, давајќи му значајни воени и одбранбени привилегии.
Катар е исто така дом на воздухопловната база Ал Удеид, еден од најголемите американски воени центри на Блискиот Исток, што дополнително ги нагласува длабоките безбедносни врски меѓу Доха и Вашингтон.
За време на посетата на земјата претходно оваа година, Трамп јавно вети дека ќе го „заштити“ Катар. Тој го даде ветувањето во време кога Доха и другите земји од Персискиот Залив објавија економски обврски од речиси 3 трилиони долари. Катар оттогаш беше нападнат двапати, од Иран и Израел.
И Саудиска Арабија и Обединетите Арапски Емирати, исто така, побараа поексплицитни безбедносни гаранции од Соединетите Американски Држави. Ријад разговараше со Вашингтон за поформална безбедносна рамка, особено во последните фази од администрацијата на Бајден, но тогаш или за време на последователната посета на Трамп не беше постигнат сеопфатен договор.