Претставници на унгарската нискобуџетна авиокомпанија „Виз ер“ (Wizz Air) до Владата на Србија и Директоратот за цивилно воздухопловство доставија петиција потпишана од над 21.000 граѓани. Со неа се бара базата на оваа компанија во Белград да продолжи со работа. Ова е најновото поглавје од повеќемесечната драма на српското небо, која започна со измена на правилник со кој практично им се забранува на странските компании да полетуваат и слетуваат од белградскиот аеродром како почетна и крајна дестинација.
Прашањето кое ја бранува јавноста е: Дали е можен дијалог или Белград е решен по секоја цена да ја ослободи националната „Ер Србија“ од најголемиот конкурент?
Загрозени се 15 години работа и околу 200 работни места
Новите правила на српското небо директно ги загрозуваат работните места на околу 200 вработени во белградската база на „Виз ер“. Со петицијата, компанијата упатува јавен повик за компромис со српските власти.
„Целта на оваа иницијатива е всушност повик за дијалог. Се обраќаме до надлежните во Србија за да овозможиме изнаоѓање решение за оваа ситуација, која по 15 години успешна работа во Белград ги става под знак прашалник нашите работни места“, изјави Невена Тодоровиќ, менаџерка на базата на кабински персонал на „Виз ер“ во Белград.
Иако со деценија и пол соработката се одвиваше без никакви пречки, со новите измени на Директоратот, на авиокомпаниите регистрирани во ЕУ (како што е „Виз ер“) од ноември повеќе нема да им се дозволува да ги започнуваат и завршуваат своите летови од Белград. За патниците, ова директно ќе значи значително помал број летови и поскапи авиобилети.
Притисок од провладините медиуми и одбрана на компанијата
Додека „Виз ер“ бара дијалог, дел од провладините медиуми во Србија ја обвинуваат компанијата дека не ги почитува локалните закони и безбедносните процедури. Менаџментот на нискобуџетниот превозник категорично ги отфрла ваквите тврдења:
- Почитување на законите: „Работиме целосно во согласност со локалните закони и регулативи, со сите важечки лиценци.“
- Редовни контроли: „Инспекциските надзори во изминатите години секогаш покажуваа одлични резултати.“
Дали државата свесно ја „брка“ конкуренцијата за да ја спаси „Ер Србија“?
Регулативата на ЕУ, со која Србија претходно се усогласи, наложува дека воздушниот простор мора да биде отворен за слободна конкуренција. Сепак, аналитичарите сметаат дека со овој чекор Србија прави голем чекор наназад со цел да го заштити својот национален авиопревозник.
„Очигледно е дека ова е направено за да се заштити ‘Ер Србија’. ‘Виз ер’ им е најголемиот конкурент и најголема пречка на пазарот. Кога таквата конкуренција не можете да ја победите со пазарни методи — односно со подобра услуга и пониски цени — тогаш барате од државата да ги избрка, и државата токму тоа го прави“, оценува Александар Милошевиќ, новинар во „Нова економија“.
Од Директоратот за цивилно воздухопловство претходно соопштија дека измените не претставуваат ограничување на пазарот, туку само „уредување на регулаторната рамка која се применува еднакво за сите“. Сепак, на прашањата за понатамошниот развој на настаните, ниту Директоратот ниту „Ер Србија“ засега не даваат дополнителни коментари.